W bazie Bagram odbyła się dziś ceremonia zakończenia polskiej misji w ramach międzynarodowej operacji ISAF. 28 tysięcy polskich żołnierzy i pracowników wojska wykonywało w Afganistanie zadania przez ostatnie siedem lat. – Dzisiaj jest szczególny dzień. Panie, Panowie, wracacie do Polski – powiedział do żołnierzy w Afganistanie gen. broni Marek Tomaszycki, dowódca operacyjny.


Uroczysta ceremonia w Bagram odbyła się dzisiaj rano. – Mamy dzień, w którym w zasadzie kończymy misję ISAF. […] Wydawałoby się, że działalność, którą tutaj prowadziliście, nie jest trudna, ale tak mogą oceniać ją tylko ci, którzy nie znają wartości i nie znają zadań, które wykonuje się na misjach pierwszej i ostatniej [...]. Panie, Panowie, wracacie do Polski – powiedział do żołnierzy w Afganistanie gen. broni Marek Tomaszycki, dowódca operacyjny. Generał podkreślił, że ostatnia, czyli XV zmiana Polskiego Kontyngentu Wojskowego pod dowództwem płk. Adama Słodczyka wykonała zadania perfekcyjnie. – Dokonaliście prawie całkowitego przegrupowania sprzętu i mienia, przygotowaliście warunki do tego, aby można było płynnie przejść do działania w ramach nowej misji, „Resolute Support” – dodał dowódca operacyjny.

Film: Zdjęcia - st. chor. sztab. Adam Roik/ Combat Camera DORSZ; montaż - st. chor. sztab. Robert Suchy/ DPI MON

Historia, operacje i sprzęt

Do operacji w Afganistanie Wojsko Polskie włączyło się w 2002 roku na prośbę Stanów Zjednoczonych, które rozpoczęły działania po ataku terrorystycznym na World Trade Center i Pentagon. Początkowo misja nosiła kryptonim „Enduring Freedom”. Liczący sto osób polski kontyngent stacjonował w bazie Bagram. Jako pierwsi do Afganistanu pojechali żołnierze wojsk inżynieryjnych, logistycy i komandosi GROM-u.



W 2007 roku Polska zakończyła działania w tej operacji i wysłała do Afganistanu pierwszą zmianę PKW w ramach misji ISAF.

W 2010 roku, w momencie największego zaangażowania w tę misję, Polska przyjęła odpowiedzialność za prowincję Ghazni. Służyło tam wówczas 2 600 żołnierzy i pracowników wojska. Polski kontyngent był wyposażony w: 128 kołowych transporterów opancerzonych Rosomak, 88 kołowych pojazdów opancerzonych o zwiększonej odporności na miny MRAP, 4 śmigłowce Mi-17, 6 śmigłowców Mi-24, 5 sztuk armatohaubic Dana kalibru 152 mm, radar rozpoznania artyleryjskiego Liwiec oraz rozpoznawcze bezzałogowe statki powietrzne Aerostar, Orbiter i Scan Eagle. Do dyspozycji PKW w Afganistanie były również dwa samoloty transportowe CASA.


Łącznie, od początku zaangażowania Polski w misję w Afganistanie, służbę w tym kraju pełniło ponad 28 tys. żołnierzy i pracowników wojska.

W szczytowym momencie polskie siły składały się m.in. z: 21 plutonów (w tym: 18 plutonów zmotoryzowanych, 2 plutony rozpoznawcze i pluton ochrony PRT), Samodzielnej Grupy Powietrzno-Szturmowej, Task Force 49 i Task Force 50 – elitarnych jednostek przeznaczonych do prowadzenia działań specjalnych, 8 operacyjnych zespołów doradczo-łącznikowych POMLT zajmujących się szkoleniem policji, 5 operacyjnych zespołów doradczo-łącznikowych OMLT odpowiedzialnych za wyszkolenie wojska, Zespołu Odbudowy Prowincji PRT oraz CIMIC. Ponadto w polskim podporządkowaniu było około 800 żołnierzy Stanów Zjednoczonych.

Programy pomocowe

W ramach odbudowy prowincji Ghazni zrealizowano 194 projekty. Polscy żołnierze budowali drogi, szkoły, przedszkola, domy dziecka, wodociągi, mosty, hydroelektrownie, zapory wodne, oczyszczalnie ścieków, wysypiska śmieci, studnie i spalarnie odpadów medycznych. Wyremontowali szpitale i rozbudowali sieć energetyczną w mieście Ghazni. Na inwestycje te wydano ponad 80 mln zł.

Polscy żołnierze zajmowali się także szkoleniem miejscowej ludności, m.in. na temat administracji, sądownictwa, szkolnictwa i aktywizacji zawodowej. Jednym z największych osiągnięć PRT w zapewnianiu bezpieczeństwa w prowincji Ghazni było utworzenie Centrum Zarządzania Kryzysowego.


W okresie największego zaangażowania personel medyczny PKW organizował cotygodniowe wyjazdy do wiosek prowincji, gdzie udzielał porad medycznych, przeprowadzał badania i wykonywał podstawowe zabiegi medyczne na rzecz lokalnej ludności. Ponadto, na długoterminowym leczeniu szpitalnym i rehabilitacji przebywały w Polsce cztery osoby (troje cywilów i oficer Afgańskich Sił Bezpieczeństwa).

Polacy przeszkolili w Afganistanie 11 tys. żołnierzy, policjantów i cywilów. Potwierdzeniem dobrego wyszkolenia Afgańskich Sił Bezpieczeństwa było m.in. samodzielne i skuteczne zabezpieczenie przez nie festiwalu pn. „Ghazni światową stolicą kultury islamu” oraz wyborów prezydenckich.


XIV zmiana PKW w Afganistanie przekazała Afgańczykom odpowiedzialność za prowincję Ghazni 9 maja 2014 roku. XV zmiana stacjonowała już tylko w bazie Bagram. Jej głównym zadaniem był udział w systemie ochrony bazy oraz przygotowanie pozostałego na misji sprzętu do przetransportowania do kraju.

Podczas misji w Afganistanie zginęło 43 żołnierzy i dwóch pracowników wojska. Poszkodowanych w działaniach bojowych zostało 869 żołnierzy i cywilów, w tym było 361 rannych.

W wyniku działań bojowych wojsko straciło m.in.: 3 śmigłowce Mi-24, 3 BSR oraz 8 KTO Rosomak. Koszt zaangażowania Polski w Afganistanie szacuje się na 6 mld złotych (dane na 31 października 2014 roku).