moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
We Włoszech bili się o Polskę

Był największą jednostką Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Jego żołnierze walczyli pod Monte Cassino, zdobyli Ankonę i Bolonię, przełamali umocnienia linii Gotów. 21 lipca mijają 72 lata od powołania w Iraku 2 Korpusu Polskiego pod dowództwem generała Władysława Andersa.

 

– Formacją bojową dla reprezentowania polskiego wysiłku zbrojnego będzie 2 Korpus wyłoniony z Armii Polskiej na Wschodzie, pod osobistym dowództwem generała Andersa – brzmiał rozkaz Naczelnego Wodza, gen. Władysława Sikorskiego z 29 czerwca 1943 roku. Korpus powstał niespełna miesiąc później.

– Wcześniejsze starania gen. Sikorskiego, aby we Włoszech stworzyć jedną polską armię, nie dały rezultatu. Zwyciężyła brytyjska koncepcja powołania polskiego korpusu przeznaczonego do walk w kampanii włoskiej – mówi Zygmunt Pawłowski, badacz historii II wojny.

Z Syberii i Afryki

Trzonem nowej formacji była Armia Polska na Wschodzie, która powstała w Związku Radzieckim. Żołnierze gen. Andersa, uwolnieni z łagrów i obozów sowieckich, ewakuowali się z ZSRR do Iranu w 1942 roku. Z powstałych w ZSRR 5 i 6 Dywizji Piechoty sformowano w marcu 1943 roku 5 Kresową Dywizję Piechoty pod dowództwem gen. Nikodema Sulika. Dołączyli do niej żołnierze Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, powołanej w 1940 roku na francuskim Bliskim Wschodzie. Zasłynęła ona w walkach pod Tobrukiem. SBSK była podstawą do powstania w Iraku 3 Dywizji Strzelców Karpackich na czele z gen. Bronisławem Duchem.

Te dwie główne jednostki 2 Korpusu uzupełniały: 2 Grupa Artylerii, 2 Warszawska Brygada Pancerna oraz inne mniejsze oddziały. W sumie siły korpusu jesienią 1943 roku liczyły prawie 53 tys. żołnierzy, w tym ponad trzy tysiące oficerów. Na ich czele stanął generał Anders, a na jego zastępcę wyznaczono gen. Zygmunta Szyszko-Bohusza.

Wkrótce żołnierzy nowej formacji przeniesiono do Palestyny, gdzie szkolili się w terenach górskich. Następnie, po przetransportowaniu do Egiptu, Polacy otrzymali nowe uzbrojenie i wyposażenie. Lądując w grudniu 1943 roku na południu Włoch, 2 Korpus dysponował m.in. 160 czołgami, 352 armatami, 398 działami przeciwlotniczymi i przeciwpancernymi oraz 112 moździerzami.

Od Monte Cassino do Bolonii

Podczas kampanii włoskiej polski korpus podporządkowano 8 Armii Brytyjskiej. Jednym z pierwszych zadań żołnierzy gen. Andersa był udział w czwartej bitwie o Monte Cassino. 18 maja 1944 roku, po brawurowym szturmie, nasze oddziały zdobyły wzgórze i ufortyfikowany klasztor, przełamując niemieckie umocnienia tzw. linii Gustawa i otwierając aliantom drogę na Rzym.

Następnie Polaków skierowano na front adriatycki, gdzie oddziały stoczyły kilka bitew zakończonych walką o port i miasto Ankonę. – 2 Korpusowi udało się opanować dominujące nad miastem wzgórza Monte della Crescia oraz Monte Tarto i 18 lipca 1944 roku 3 Dywizja Strzelców Karpackich wkroczyła do zdobytego miasta – opowiada Pawłowski.

Kolejnym polskim sukcesem było przełamanie linii Gotów, czyli systemu umocnień niemieckich osłaniających dolinę Padu. Natomiast wiosną 1945 roku w walkach o Bolonię 2 Korpus przez 13 dni toczył bój z trzema doborowymi dywizjami niemieckimi: 26. pancerną oraz 4. i 1. spadochronowymi.

Mimo zaciekłego oporu Wehrmachtu nasi żołnierze 21 kwietnia wkroczyli do Bolonii. – W tej wielkiej bitwie wykazaliście wspaniałego ducha walki, wytrwałość i sprawność bojową – pochwalił Polaków gen. Mac Creery, dowódca 8 Armii Brytyjskiej.

Zdobycie Bolonii zakończyło wojenne działania Korpusu. Ponad cztery tysiące żołnierzy tej formacji, którzy polegli podczas walk na Półwyspie Apenińskim, spoczywa we Włoszech na czterech polskich cmentarzach: na Monte Cassino, w Bolonii, w Loreto koło Ankony oraz na południu kraju w Casamassima.

Szykany w kraju

Po wojnie 2 Korpus pozostał we Włoszech w składzie wojsk okupacyjnych. Jego żołnierze pełnili warty przy magazynach, obiektach wojskowych i obozach jenieckich. Jednocześnie jednostka rozrastała się, zasilana Polakami zwalnianymi z obozów i przymusowych robót. Latem 1945 roku Korpus liczył już ponad 100 tys. żołnierzy. Większość obawiała się powrotu do kraju. Nie byli bowiem pewni swojego losu, a wątpliwości potwierdzał fakt pozbawienia gen. Andersa polskiego obywatelstwa przez władze komunistyczne.

Mimo to część żołnierzy, głównie szeregowców, postanowiła wyjechać do Polski. – Nie wiadomo, ilu zdecydowało się na powrót, na pewno ponad 20 tysięcy – podaje historyk. Tak jak podejrzewano, w Polsce członkowie 2 Korpusu byli prześladowani. Komunistyczne władze uważały żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie za ideologicznych wrogów PRL-u.

Większość żołnierzy pozostała więc na emigracji i latem 1946 roku przetransportowano ich do Wielkiej Brytanii. Wstąpili tam do Polskiego Korpusu Przysposobienia i Rozmieszczenia. – Zadaniem tej formacji było przystosowanie osób odchodzących z armii do cywilnego życia – wyjaśnia Pawłowski.

W 1947 roku 2 Korpus Polski został ostatecznie rozwiązany.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Narodowe Archiwum Cyfrowe

dodaj komentarz

komentarze

~JB
1437457800
Fajny tekst, tylko dwie takie malutkie uwagi: 1. Nasi żołnierze faktycznie nie zdobyli klasztoru w bitwie, tylko wkroczyli do niego po wycofaniu się Niemców zagrożonych odcięciem po sukcesach aliantów w dolinie rzeki. Co w najmniejszym stopniu nie umniejsza Ich bohaterstwa. 2. "..głownie szeregowców..." - SZEREGOWYCH nie szeregowców.
76-70-E0-57

Szefowie obrony NATO o zakupach amunicji
 
Podwyżki dla zawodowców coraz bliżej
Operacja „Gryf” i „Rengaw” na Podlasiu
Bruksela przed szczytem
Rusza kwalifikacja wojskowa
Cud w Trewirze
Co z podwyżkami dla żołnierzy?
Eurofightery znowu w Polsce
Offset dla „Wisły”
Abramsy pod dobrą opieką
Rakietowy szach
Szczury Pustyni dotarły do Polski
Zielone światło dla Barbary
W Polsce będzie centrum NATO-Ukraina
Nowy szef CWCR
Air Show ’25 – do zobaczenia
Pierwsze Homary-K w Wojsku Polskim
Strzelczyni CWZS-u na pucharowym podium
BAP przenosi się z Estonii na Łotwę
Złota taekwondzistka, srebrni hokeiści na trawie
Roszady personalne w PGZ-ecie
Którą drogą do armii?
Nowoczesna łączność dla armii
„Avenger” na Monte Cassino
Medale dla sportowców z „armii mistrzów”
Walka w bliskim kontakcie to poważne wyzwanie
Spadochroniarze na Podlasiu
Miliardy dla Ukrainy w nowym budżecie UE
Nagroda dla reporterów „Polski Zbrojnej”
Podwójny Półmaraton Komandosa
Wyposażenie indywidualne żołnierzy do wymiany
Liban uznany za strefę działań wojennych
Ustawa budżetowa przyjęta przez parlament
W rezerwie pasywnej będą oceny
Dobrowolsi – czas start!
Zmiany w dowództwie Żandarmerii Wojskowej
Gdzie są szczątki Tu-154M? Podkomisja Macierewicza pod lupą
Pies, który skoczył z aparatem tlenowym
Zmiany w zarządzie PGZ-etu
Śnieg może być groźną bronią
Pierwszy skok
Lista trupich główek
Mocny sygnał od NATO
Brąz razy sześć dla żołnierzy na mistrzostwach świata i Europy
Szef MON-u w Brukseli
Lekcje z frontu
Rozmowy w Pałacu Prezydenckim o bezpieczeństwie
Zamiana po włosku
Lotnisko skażone, czyli chemicy na ćwiczeniach
Zimowy sprawdzian podchorążych
Komandosi szkolą psy bojowe w Iraku
Sukcesy wojskowych w żeglarstwie i łyżwiarstwie szybkim
Skromny początek wielkiej wojny
Ślubowanie kadetów OPW
Misja Polaków dobiegła końca. Czas na Niemców
Invictus w zimowym stylu
Jakie podwyżki dla żołnierzy
Wojna o porządek świata
Zachód przeciwko „korsarzom”

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO