Takie ćwiczenia jak „Iniochos '25” nie zdarzają się często. W greckiej przestrzeni powietrznej piloci z USA czy Francji operują wspólnie z Hindusami. Lotnicy z państw arabskich wykonują zadania ramię w ramię z Izraelczykami. Są też Polacy. W przedsięwzięciu bierze udział prawie 100-osobowy kontyngent i sześć samolotów F-16 z 3 Eskadry Lotniczej z poznańskich Krzesin.

Wszystko jak zwykle rozpoczyna się od planowania. Odbywa się ono w dzień poprzedzający wylot i zajmuje długie godziny. Nic dziwnego. W połączonych operacjach określanych angielskim skrótem COMAO bierze udział 30–35 samolotów – różnego typu, z różnych państw. Tymczasem gdy ugrupowanie wzbije się już w powietrze, musi pracować jak dobrze naoliwiona maszyna. Dograć szczegóły takiej misji to naprawdę niełatwa sprawa.

Nazajutrz po planowaniu pilotów czeka briefing i ostatnie omówienie zadań. Po nim można wreszcie startować. – Podczas „Iniochos '25” operujemy w przestrzeni o długości 250 km i szerokości mniej więcej 200 km – wyjaśnia Jimmy, pilot F-16 z 3 Eskadry Lotniczej 31 Bazy Lotnictwa Taktycznego w Poznaniu-Krzesinach. W skład typowego ugrupowania COMAO wchodzą trzy elementy. Pierwszy to eskorta. Tworzą ją samoloty delegowane do walk powietrznych z maszynami przeciwnika. Zadanie pilotów z drugiej grupy polega na niszczeniu obrony przeciwlotniczej przeciwnika. W ten sposób torują oni drogę samolotom z grupy trzeciej. Ich misja z kolei sprowadza się do uderzenia w wyznaczone wcześniej cele naziemne – zgrupowania wojska, magazyny broni, przeprawy na rzekach.

– Podczas operacji COMAO korzystamy ze wskazań nawigatorów naprowadzania. Znajdują się oni na pokładzie samolotów wczesnego ostrzegania bądź w naziemnych punktach naprowadzania i za pomocą łączności radiowej przekazują dane na temat położenia maszyn przeciwnika – wyjaśnia Jimmy. Jednocześnie na ziemi operują JTAC, czyli żołnierze naprowadzający na cele, które mają zostać zbombardowane albo zniszczone za pomocą rakiet. Przeciętna misja trwa dwie–trzy godziny. Po niej następuje tzw. debriefing, czyli trwające kilka godzin omówienie misji. Dopiero po jego zakończeniu żołnierze mają wolne.

Do operacji COMAO Polacy zwykle posyłają cztery Jastrzębie. W powietrzu obok nich operują między innymi F-16 z USA, francuskie Mirage’e czy hiszpańskie myśliwce F/A-18 Hornet. Ale w ćwiczeniach biorą udział nie tylko państwa NATO. – Mamy tutaj także F-15QA, czyli jeden z najnowocześniejszych samolotów bojowych świata, który przyleciał z Kataru. Są Mirage’e ze Zjednoczonych Emiratów Arabskich i samolot wczesnego ostrzegania Gulfstream G550 z Izraela – wymienia polski pilot. – Jednak jak dla mnie najbardziej interesująca maszyna to Su-30MKI, który na „Iniochos '25” przyleciał z Indii – dodaje. Bardzo podobne, tyle że oznaczone symbolem SU-30SM, służą w lotnictwie Federacji Rosyjskiej.

Widok Hindusów ćwiczących ramię w ramię z pilotami państw NATO dla wielu może stanowić zaskoczenie. Po wybuchu pełnoskalowej wojny w Ukrainie kraj ten nie odciął się od Rosji, nadal prowadzi z nią handel na szeroką skalę, zaś indyjska marynarka wojenna ledwie kilka dni temu rozpoczęła wspólne manewry z rosyjską marynarką. Ale New Delhi, podobnie jak w czasach zimnej wojny, mocno podkreśla swoją polityczno-militarną niezależność. – Udział Indyjskich Sił Powietrznych (IAF) w „Iniochos '25” odzwierciedla nasze zaangażowanie w globalną współpracę obronną. Ćwiczenia te jeszcze bardziej wzmocnią nasze strategiczne partnerstwa i zdolność do prowadzenia wspólnych operacji z zaprzyjaźnionymi narodami – tłumaczył Jaideep Singh, rzecznik prasowy IAF, cytowany przez jeden z indyjskich portali.

Podczas misji COMAO samolot Su-30MKI działa po stronie „niebieskich”. – W rolę przeciwnika wcieliły się myśliwce gospodarzy. Grecy mają rozbudowane i bardzo różnorodne siły powietrzne. W ich barwach latają F-16, ale też Mirage, czy Rafale – tłumaczy Jimmy. Nie oznacza to jednak, że Polacy toczą symulowane pojedynki tylko z nimi. – Obok misji COMAO w scenariuszu ćwiczeń znalazły się także sesje walki manewrowej „jeden na jednego”. Podczas nich stają naprzeciw siebie pojedyncze samoloty różnych typów, które danego dnia akurat nie biorą udziału w operacji. I tutaj będziemy mieli okazję skonfrontować swoje umiejętności z pilotami spoza NATO – zapowiada Jimmy.

Poza tym lotnicy ćwiczą w Grecji np. tankowanie w powietrzu. Powietrzne cysterny wysłali na ćwiczenia Amerykanie. – Udział w „Iniochos” jest bardzo ciekawym doświadczeniem, i to pod każdym właściwie względem. Lista państw, z którymi mamy okazję tutaj współpracować to jedno. Do tego na pewno należy dodać sam region, gdzie operujemy. Częściowo latamy w górach: nisko, szybko, manewrując w dolinach. Słowem – tak jak lubimy. Satysfakcja jest ogromna – podsumowuje Jimmy.

„Iniochos” odbywają się co roku. Ich historia sięga jeszcze lat osiemdziesiątych. Początkowo były to ćwiczenia tylko greckich sił powietrznych, z czasem jednak stały się przedsięwzięciem międzynarodowym. W tym roku Polska wysłała na nie sześć samolotów i prawie 100 żołnierzy. Wśród nich znalazło się kilkunastu pilotów, ale też specjaliści z obsługi technicznej, nawigatorzy naprowadzania i operatorzy JTAC z kilku jednostek. Ćwiczenia potrwają do połowy kwietnia.