Podczas dowódczo-sztabowych ćwiczeń „Antylopa’22” na komputerowym polu walki zmierzyli się sztabowcy z brygad podległych 12 Dywizji. Nieoczekiwanie, po jednej stronie barykady znaleźli się żołnierze z 2 Brygady Zmechanizowanej, po drugiej – z 7 Brygady Obrony Wybrzeża. Wirtualne starcie rozegrało się w Centrum Symulacji i Komputerowych Gier Wojennych ASzWoj.

Na początku kwietnia w Akademii Sztuki Wojennej odbyły się wspomagane komputerowo ćwiczenia dowódczo-sztabowe „Antylopa’22”. To właśnie w siedzibie tej uczelni znajduje się Centrum Symulacji i Komputerowych Gier Wojennych, które umożliwia sztabowcom sprawdzenie swoich umiejętności i doskonalenie taktyki. Zazwyczaj podczas takich zmagań wojskowi odpowiadają na ataki, jakie najpierw opracowują, następnie podgrywają w systemie wyznaczone do tego zadania zespoły z ASzWoj. Jednak tym razem było inaczej. Po raz pierwszy w historii 12 Dywizji Zmechanizowanej, zarówno za przygotowanie planu i przeprowadzenie ataku, jak i obronę terytorium odpowiadały dwa ćwiczące dowództwa. To oznaczało, że jednostki, które zwykle z sobą współpracują, znalazły się po dwóch stronach barykady. Wojskowi z 2 Brygady Zmechanizowanej musieli rywalizować z kolegami z 7 Brygady Obrony Wybrzeża. Jednostki te reprezentowały dwa uwikłane w konflikt państwa. Czerwoni mieli przeprowadzić ofensywę, a niebiescy – odeprzeć ich atak.

Wbrew pozorom tego rodzaju ćwiczenia są trudniejsze niż te, w których atakującym „przeciwnikiem” jest komputer. Dlaczego? – W przypadku ćwiczeń dwustronnych nie można założyć, że zostanie zrealizowany konkretny scenariusz, bo to co się dzieje na polu walki, zależy od działań, jakie podejmie każda ze stron. A każda ma swój cel i stara się go za wszelką cenę osiągnąć – wyjaśnia gen. dyw. Dariusz Parylak, dowódca 12 Dywizji Zmechanizowanej, a także kierownik ćwiczeń. – Podczas tradycyjnych ćwiczeń dowódczo-sztabowych wszystko jest prostsze, bo można na bieżąco korygować działania walczących. Można także np. wykluczyć możliwość wykorzystania lotnictwa lub artylerii – dodaje generał.

Podczas tegorocznej edycji „Antylopy” przyjęto, że żadna ze stron nie będzie miała przewagi. – Atakujący miał co prawda większe siły, jednak broniący mieli do dyspozycji dogodniejszy teren. Historia nieraz już pokazała, że wielkość pododdziałów nie gwarantuje zwycięstwa. Liczą się również dobrze opracowany plan działania, konsekwencja w jego realizacji, a także manewrowość i wykorzystanie elementu zaskoczenia. Te elementy często przesądzają o tym, kto wygra. Na tym polega sztuka wojenna – zaznacza dowódca 12 DZ.

Sztabowcy planując działania musieli uwzględnić m.in. ukształtowanie terenu (ćwiczyli na specjalnie przygotowanej dla nich wirtualnej mapie), pogodę (ta również była symulowana przez system), a także sprzęt, jakim dysponował przeciwnik. Każdego dnia czerwoni i niebiescy spotykali się z dowódcami, aby przeanalizować sytuację na polu walki. – Dla mnie, jako kierownika ćwiczeń, nie były to łatwe rozmowy, bo musiałem bardzo uważać, aby nie zasugerować żadnej ze stron planów przeciwnika, a tym samym nie dawać im przewagi – mówi gen. Parylak.

Kto wygrał wirtualne starcie? Tego generał oczywiście nie ujawnia. Podkreśla tylko, że podczas ćwiczeń chodzi przede wszystkim o zwycięstwo szkoleniowe – przetestowanie swoich umiejętności oraz analizę mocnych i słabych stron.

Starcie niebieskich i czerwonych podczas „Antylopy’22” odbywało się w systemie symulacyjnym JTLS-GO (ang. Joint Theatre Level Simulation – Global Operations). – Dzięki temu rozwiązaniu możemy w środowisku wirtualnym bardzo precyzyjnie odwzorować rodzaj wojsk, ludzi i sprzęt, zaangażowanych do działania w ćwiczeniach taktycznych, a także zasymulować ich działania – mówi płk Marek Sołoducha, szef Centrum Symulacji i Gier Komputerowych ASzWoj. Jednak, aby było to możliwe, wszystkie ćwiczenia są poprzedzone kilkumiesięcznymi przygotowaniami, w które jest włączony cały sztab specjalistów. Są oni odpowiedzialni za wprowadzenie do systemu parametrów sprzętu czy pododdziałów, utrzymanie sieci, a także monitorowanie tego, co dzieje się na polu walki. Bardzo ważne jest przeszkolenie operatorów, którzy będą odpowiadali za obsługę systemu w czasie ćwiczeń. – Mogłoby się na przykład zdarzyć, że ktoś wprowadzi do JTLS-GO dwa sprzeczne ze sobą rozkazy. Wówczas system nie będzie wiedział, jak zareagować i się zawiesi, co uniemożliwi kontynuację ćwiczeń. Wówczas to my będziemy musieli zareagować – wyjaśnia pułkownik.

Oficer zaznacza, że wykorzystanie takiego systemu podczas ćwiczeń dowódczo-sztabowych ma wiele zalet. Przede wszystkim nie wymaga zaangażowania tak wielu osób jak podczas typowych ćwiczeń, kiedy wojsko operuje na poligonach, pozwala też precyzyjniej ocenić działania żołnierzy niż podczas ćwiczeń sztabowych, które odbywają się na tradycyjnych mapach. – System decyduje o tym, jaki skutek przyniesie każdy ruch poszczególnych pododdziałów, co bezwzględnie weryfikuje umiejętności ćwiczących – zauważa płk Marek Sołoducha.