Próbuj. Porażka. Popraw. Próbuj ponownie – to motto jednego z najważniejszych natowskich ćwiczeń sprawdzających systemy dowodzenia i łączności. W tegorocznej edycji CWIX bierze udział ponad tysiąc osób z 26 państw. Mają one do przetestowania około 250 narodowych systemów dowodzenia i kierowania walką. Warsztaty po raz siódmy odbywają się w Bydgoszczy.

W jednym z państw NATO trwają niepokoje związane z sytuacją geopolityczną w regionie. Od kilku miesięcy rotacyjnie ćwiczą tu żołnierze z niemal wszystkich armii Sojuszu. Nieopodal jednego z miast patrol z kompanii rozpoznawczej dostrzega dziwnie zachowującą się grupę młodych ludzi. Gromadzą się oni w pobliżu stacji kolejowej – szczególnie przy bocznicy, na której stoją wagony z ropą naftową. Ich rosnące zainteresowanie transportem chemikaliów niepokoi przejeżdżający wojskowy patrol. To żołnierze z 291 batalionu piechoty z niemiecko-francuskiej brygady, w sile dwóch wozów opancerzonych Boxer. Pojazdy nie są typowymi, bojowymi KTO, a ich „zwiadowczą” wersją, która jest wyposażona w dodatkowe głowice optoelektroniczne.

Żołnierze przy ich użyciu przez dłuższy czas obserwują „młodzież”. Jednak nie tylko oni. Obraz z kamer trafia drogą radiową do natowskiego Centrum Operacji Taktycznych, z którego po przeanalizowaniu i dokonaniu wstępnej oceny jego wartości operacyjnej, przekazywany jest do Centrum Dowodzenia i Nadzoru (CDiN). Tutaj jego dokładną analizą zajmą się specjaliści ze wszystkich państw NATO. Wystarczy bowiem, że ze swojego narodowego sztabu (albo jakiejkolwiek instytucji do tego uprawnionej) podłączą się oni do serwerów CDiN. Nie mija kilka minut, jak programista z jednego z nich, w narodowej bazie wywiadowczej zawierającej dane osób podejrzewanych o terroryzm, znajduje profil jednego z obserwowanych mężczyzn. Ostrzeżenie błyskawicznie trafia do wszystkich państw NATO, a przede wszystkim do patrolu, który natychmiast przystępuje do zatrzymania mężczyzny.

Tak wygląda scenariusz jednego z zadań realizowanych przez uczestników CWIX 2017, czyli  największego natowskiego ćwiczenia systemów wsparcia dowodzenia i łączności. W warsztatach które od siedmiu lat są organizowane w bydgoskim Centrum Szkolenia Sił Połączonych NATO (JFTC – Joint Force Training Centre) biorą udział nie tylko zespoły ze wszystkich państw należących do NATO oraz krajów współpracujących z Paktem, ale również najważniejsze dowództwa w Sojuszu  (np. sztaby wielonarodowych korpusów).

W tym roku do szkolenia zaplanowanego na prawie trzy tygodnie – od 12 do 29 czerwca, zgłosiło się 26 państw, które oddelegowały do niego ponad tysiąc osób. Mają one sprawdzić i przetestować działanie ponad 250 rozwiązań teleinformatycznych. Polska zgłosiła do badań następujące: System kierowania ogniem Topaz, Battlefield Management System JASMINE, Headquarters Management System JASMINE, Joint Fires Support System JASMINE, LEBA-SCOT-Ship Combat Tactical System of the Polish Navy, LEBA-TACTUS-SHIPS-Command and Control System of the Polish Navy, LEBA-UOG-Command and Control System of the Polish Navy, HEKTOR, Polish Mission Network FMN Spiral 2, Polish Cyber Observer oraz Polish Tactical Radio.

22 czerwca przebieg ćwiczenia CWIX obserwowali m.in. Rose Gottemoelle, zastępca Sekretarza Generalnego NATO, Tomasz Szatkowski, podsekretarz stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej, generał Denis Mercier, Naczelny Sojuszniczy Dowódca ds. Transformacji, gen. broni Steven Shepro, zastępca Przewodniczącego Komitetu Wojskowego NATO. – Interoperacyjność jest niezbędna, aby NATO mogło wypełnić swoje zadania. Musimy działać w pełnym spektrum operacji i misji, i to ćwiczenie pomoże nam działać właśnie w taki sposób – mówiła Rose Gottemoelle.  Zastępca Sekretarza Generalnego NATO zauważyła też, że jednym z obszarów, w którym Sojusz musi zaktywizować swoje działania, jest cyberbezpieczeństwo.

Z kolei szef Dowództwa ds. Transformacji (ACT), które jest organizatorem CWIX 2017 podkreślał, że podczas ćwiczenia zorganizowano poligon cybernetyczny. W jego ramach połączono siecią łączności NATO (o klauzuli tajne) narodowe centra bezpieczeństwa z 26 państw. – Pracujący w nich informatycy wspólnymi siłami radzili sobie z atakami cybernetycznymi – mówił Mercier.

A taka „odporność” na ataki wojskowych sieci teleinformatycznych jest dla NATO strategicznie ważna. – Bezpieczny przekaz informacji i danych operacyjnych, a także wrażliwość na działania adwersarzy oraz włączenie działań cybernetycznych, mają dla nas kluczowe znaczenie, gdyż gwarantują efektywne sprawowanie dowództwa i nadzoru– podkreślał wiceminister Tomasz Szatkowski.

Uroczyste zakończenie ćwiczenia CWIX odbędzie się 29 czerwca.