Jakie dokumenty należy złożyć przy ubieganiu się o służbę w wojskach obrony terytorialnej? Jak wygląda rekrutacja i kiedy się odbywa? Ministerstwo Obrony Narodowej przygotowało projekt rozporządzenia opisującego procedury naboru do nowego, piątego rodzaju sił zbrojnych.

Projekt przepisów dotyczących powoływania do terytorialnej służby wojskowej (TSW) i sposobu jej pełnienia jest na etapie uzgodnień międzyresortowych. Jest aktem wykonawczym do obowiązującej od 1 stycznia 2017 roku ustawy powołującej WOT. Zgodnie z nim żołnierzy do TSW będzie powoływał wojskowy komendant uzupełnień. Dlatego zainteresowani tą służbą będą musieli składać wnioski w Wojskowej Komendzie Uzupełnień, właściwej dla miejsca ich zamieszkania.

Jak zwiększyć swoje szanse

Obowiązkowo do prośby trzeba dołączyć kopię dowodu osobistego (po okazaniu oryginału) oraz odpis dokumentu potwierdzającego wykształcenie (albo kopię oryginału po jego okazaniu). Można też złożyć dodatkowe dokumenty, które świadczą o wyższych kwalifikacjach ochotnika i zwiększą jego szanse na powołanie do WOT. – To na przykład certyfikaty językowe, świadectwa ukończenia szkół, kursów lub uzyskania specjalizacji zawodowych, zaświadczenia o prawie wykonywania zawodu i inne dokumenty potwierdzające posiadane kwalifikacje – wylicza płk dr Artur Dębczak, zastępca dowódcy wojsk obrony terytorialnej.

Przydać się też może rekomendacja władz pozarządowej organizacji proobronnej, jeśli kandydat do WOT jest jej członkiem. Albo zaświadczenie, że ukończył szkołę realizującą innowacyjny lub eksperymentalny program przysposobienia obronnego albo edukacji dla bezpieczeństwa. Takie dokumenty mogą się okazać ważne, ustawa bowiem wskazuje, że członkowie takich organizacji oraz absolwenci klas mundurowych mają pierwszeństwo w naborze do WOT. W pierwszej kolejności będą też rozpatrywane wnioski byłych żołnierzy zawodowych oraz osób, które mają pobyt stały lub czasowy powyżej trzech miesięcy na terenie działania danej jednostki WOT.

Ważna rozmowa kwalifikacyjna

Rekrutacje będą prowadzone w wojskowych komendach uzupełnień przez trzyosobowe komisje. Każdą z nich będą tworzyć przedstawiciele WKU oraz jednostki wojskowej, w której kandydat chce pełnić służbę. Nabór ma mieć formę konkursu i obejmie analizę złożonych dokumentów oraz rozmowę kwalifikacyjną. – Liczyć się będą wyniki w nauce oraz poziom kwalifikacji. Podczas rozmowy zostaną też ocenione predyspozycje kandydatów do pełnienia służby. Natomiast w przypadku ochotników, którzy nie złożyli przysięgi wojskowej i nie pełnili czynnej służby, zostanie również sprawdzona ich wiedza ogólnowojskowa – mówi płk Dębczak.

Osoby, które przejdą ten etap rekrutacji, otrzymają rekomendację powołania do służby. Kandydaci mający już orzeczoną zdolność do pełnienia czynnej służby wojskowej trafią później jedynie do pracowni psychologicznej. Pozostali zostaną skierowani także do wojskowej komisji lekarskiej, gdzie zostanie orzeczona ich zdolność lub ewentualne przeciwwskazania do służby.

Pomyślne przejście etapu medycznego otworzy przed ochotnikiem drzwi do służby w WOT. W przepisach wskazano, że kandydaci niepełniący wcześniej czynnej służby i nieskładający dotąd przysięgi będą mogli zostać powołani wyłącznie na stanowisko w korpusie szeregowych.

Powołanie w szeregi

Ministerstwo Obrony Narodowej proponuje, by powołania do WOT odbywały się raz w miesiącu. Będzie to zawsze pierwszy dzień, który w danej jednostce zostanie ustalony jako termin obowiązkowego pełnienia rotacyjnie terytorialnej służby wojskowej. Natomiast powołania osób, które nie składały przysięgi wojskowej, będą organizowane raz na kwartał w poniedziałek będący dniem roboczym. – Ochotnika w dniu powołania i stawienia się w jednostce czeka rozmowa i wywiad lekarski. Otrzyma on umundurowanie i ekwipunek osobisty. Następnie zostanie wyznaczony na stanowisko służbowe i przydzielony do pododdziału – informuje zastępca dowódcy WOT.

Wraz z rozpoczęciem służby każdy otrzyma tytuł „żołnierza OT”. Również ci, którzy wcześniej nie pełnili czynnej służby i nie złożyli przysięgi. W ich jednak przypadku służba w WOT zacznie się od 16-dniowego szkolenia wojskowego, dopiero po nim złożą przysięgę. Wszyscy żołnierze OT będą pełnili służbę i rotacyjną (w jednostce przez jeden weekend w miesiącu), i dyspozycyjną (pozostając w gotowości do stawienia się w jednostce).

Do terytorialnej służby wojskowej może być powołana osoba pełnoletnia (18 lat), niekarana za przestępstwa umyślne, mająca polskie obywatelstwo oraz zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia czynnej służby. Musi mieć też odpowiednie wykształcenie: wyższe, by objąć stanowisko w korpusie oficerów, średnie w przypadku stanowiska podoficerskiego, minimum zaś podstawowe, jeśli chodzi o korpus szeregowych. Powołanie na dane stanowisko może też być uzależnione od tego, czy kandydat posiadania wymagane do tego kwalifikacje.