Wojskowe Biuro Historyczne rozpoczęło prace w nowej siedzibie w Rembertowie. – Dzięki temu WBH będzie mogło szerzej udostępniać swoje materiały – mówił dziś minister obrony Mariusz Błaszczak. Szef MON wziął również udział w odsłonięciu pomnika gen. Kazimierza Sosnkowskiego, patrona WBH, oraz w otwarciu wystawy mu poświęconej.

– Zadaniem historyków, także wojskowych, jest przekazywanie prawdy o naszych dziejach. Znajomość historii jest fundamentem polskiej tożsamości narodowej – powiedział minister Mariusz Błaszczak. Szef MON zaznaczył, że dzięki reorganizacji WBH i otwarciu nowego budynku Biuro będzie mogło na większą skalę udostępniać swoje materiały, prowadzić działalność archiwistyczną, naukową i popularyzatorską. Podczas uroczystości minister Błaszczak przekazał dyrektorowi placówki, dr. hab. Sławomirowi Cenckiewiczowi, symboliczne klucze do nowej siedziby.

Dziś odbyło się także odsłonięcie popiersia generała broni Kazimierza Sosnkowskiego. Dyrektor Cenckiewicz podkreślił, że generał jest jednym z twórców niepodległej Polski, jej obrońcą i dowódcą, który nie przegrał żadnej bitwy. – Wybranie gen. broni Kazimierza Sosnkowskiego na patrona Biura świadczy o tym, że prowadzone tu badania historycznych będą rzetelne – zaznaczył minister Błaszczak.

W holu budynku otwarto też wystawę poświęconą generałowi. Wśród zaproszonych gości była Halina Babińska, wdowa po kpt. Witoldzie Babińskim, adiutancie i przyjacielu gen. Sosnkowskiego. – To, że tu jestem i uczestniczę w tej pięknej uroczystości, to dla mnie ogromne szczęście – mówiła Halina Babińska.

Wiele wojskowych tradycji

Dyrektor WBH przypomniał, że budowa siedziby trwała aż 11 lat. – Na szczęście prace przyspieszyły dzięki decyzjom dwóch ostatnich ministrów obrony. Antoni Macierewicz w styczniu 2016 roku pozwolił na rozpoczęcie reorganizacji archiwów wojskowych, a Mariusz Błaszczak przyspieszył ich konsolidację – mówił.

Dr Cenckiewicz dodał, że misją WBH jest zebranie świadectw różnych tradycji polskiego wojska, m.in. piłsudczyków, dowborczyków, hallerczyków, Polskich Sił Zbrojnych czy Armii Krajowej. – W nawias bierzemy okres ludowego Wojska Polskiego, ale nie pomijamy indywidualnych postaw żołnierzy, gdyż wiemy, że u wielu z nich biło polskie serce – tłumaczył dyrektor. Jako przykład podał sybiraków, którzy, aby wrócić do Polski, zaciągnęli się w szeregi 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki. Dyrektor wspomniał o najbliższych planach Biura. – Obecnie skupiamy się m.in. na zinwentaryzowaniu zasobów archiwalnych. Od jutra będzie czynna nowa czytelnia – wyliczał historyk. Przypomniał, że trwa konsolidacja archiwów. – Zlikwidowane zostało podległe nam archiwum w Nowym Dworze Mazowieckim, a jego zasoby trafiły do Warszawy – mówił.

Uroczystość zakończył wykład dr. Jerzego Kirszaka z Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN we Wrocławiu na temat stosunku gen. Sosnkowskiego do powstania warszawskiego. – Generał był zdecydowanie przeciwny powstaniu w warunkach polityczno-militarnych, jakie miały miejsce latem 1944 roku – mówił dr Kirszak. Jak tłumaczył, gen. Sosnkowski uważał, że zryw nie uratuje niepodległości Polski, a poprzez wyniszczenie AK ułatwi sowietyzację kraju.

Zasoby archiwalne

Gen. Kazimierz Sosnkowski był bliskim współpracownikiem Józefa Piłsudskiego, brał udział we wszystkich walkach I Brygady Legionów. W okresie międzywojennym był m.in. ministrem spraw wojskowych i inspektorem armii. Po wybuchu II wojny znalazł się na emigracji, był tam m.in. następcą prezydenta i Naczelnym Wodzem Polskich Sił Zbrojnych. Z powodu krytyki aliantów, którym zarzucał świadome oddanie Polski w sowiecką strefę wpływów, został we wrześniu 1944 roku zdymisjonowany. Pozostawał duchowym przywódcą emigracji niepodległościowej w Ameryce. Zmarł w Kanadzie w 1969 roku, a jego prochy w 1992 roku złożono w Archikatedrze św. Jana w Warszawie.

Wojskowe Biuro Historyczne powstało 4 czerwca 2016 roku z połączenia Centralnego Archiwum Wojskowego (stało się ono komórką wewnętrzną Biura) oraz Wojskowego Biura Badań Historycznych, które wcześniej wchodziło w skład Wojskowego Centrum Edukacji Obywatelskiej. Nazwa placówki nawiązuje do Wojskowego Biura Historycznego, które istniało w Warszawie w latach 1927–1939. Biuro zajmuje się badaniem dziejów Wojska Polskiego, organizacją wojskowej sieci archiwalnej. Udostępnia też materiały archiwalne, prowadzi badania naukowe, kwerendy archiwalne, organizuje konferencje, publikuje artykuły i książki oraz wydaje pismo „Przegląd Historyczno-Wojskowy. WBH podlegają archiwa wojskowe w Oleśnicy, Toruniu i Gdyni.