W planach jest rajd z udziałem tysiąca motocyklistów, konwent gier strategicznych, prezentacja kawalerów Orderu Krzyża Wojskowego, a także niezwykłych pasji byłych uczestników zagranicznych misji – rok 2021 w Centrum Weterana zapowiada się wyjątkowo interesująco. Płk Szczepan Głuszczak, dyrektor Centrum, opowiada o najciekawszych programach, które będą realizowane w nowym roku.

Koniec roku to czas podsumowań. 2020 był nietypowym czasem, ponieważ koronawirus i związane z nim obostrzenia mocno wpłynęły na nasze życie. Co zmieniło się w funkcjonowaniu Centrum?

Płk Szczepan Głuszczak: Pandemia miała wpływ także na nasze działania. Staraliśmy się funkcjonować w miarę normalnie. Mniej było bezpośrednich spotkań z weteranami, żołnierzami w jednostkach wojskowych czy rodzinami poległych, mniej gości odwiedzało naszą placówkę. Większość spraw załatwialiśmy telefonicznie i za pomocą poczty elektronicznej. Część działań edukacyjnych przenieśliśmy do Internetu. Nawet biegaliśmy w wirtualnym Biegu Niepodległości. Nie udało się nam, w takim zakresie jak planowaliśmy, zorganizować Dnia Weterana i Dnia Pamięci. To są dwie najważniejsze dla nas uroczystości w roku, podczas których wspominamy naszych kolegów z misji, ale także tych, którzy nie wrócili do domów. W związku z pandemią musieliśmy ograniczyć liczbę uczestników tych uroczystości. A obchody Dnia Pamięci całkowicie przenieśliśmy do Internetu – dzięki relacji online można było oglądać je na ekranach monitorów. Zajęcia integrujące weteranów w ramach projektu ,,Wojownik” udało się zorganizować w 50% – na 12 planowanych spotkań, odbyło się tylko sześć.

Jakie nowe inicjatywy się pojawiły?

W 2020 roku wystartowaliśmy z integrującym środowisko programem ,,Weterani dla pszczół – pszczoły dla weteranów”. To forma terapii po trudnych przeżyciach na misji, stosowana z powodzeniem np. w USA. To był strzał w dziesiątkę. Na 30 miejsc zgłosiło się 60 osób. Byliśmy zaskoczeni tak dużym zainteresowaniem, dlatego chcemy kontynuować ten projekt w 2021 roku. Podobnego zdania jest Fundacja Bliżej Pszczół, która z nami współpracowała, więc myślę, że uda się nam zorganizować kolejną edycję tego programu.

Rozpoczęliśmy także kampanię promującą kawalerów Orderu Krzyża Wojskowego, który jest współczesnym orderem Virtuti Militari. Realizujemy ją wspólnie z Biurem Bezpieczeństwa Narodowego i przy wsparciu MON-u. Dotychczas odznaczenie to przyznano 173 żołnierzom, niektórym pośmiertnie. Zostały wykonane portrety kawalerów, a także materiały filmowe oraz grafiki do Internetu, które będę pomocne w kampanii, jaką – mam nadzieję – uda nam się rozwinąć w 2021 roku. Chcielibyśmy, aby wystawę portretów kawalerów Orderu Krzyża Wojskowego otworzył prezydent, który na wniosek ministra obrony narodowej i kapituły nadaje to odznaczenie.

Trzeba także wspomnieć o akcjach, które prowadzą organizacje pozarządowe. Są to m.in. spływy kajakowe, wyjazdy terapeutyczne, działalność charytatywna, a ostatnio dofinansowanie do rowerów. Bardzo dziękuję za działalność tych organizacji – ich wielki wysiłek i zaangażowanie.

Które projekty na pewno będą kontynuowane w 2021 roku?

Planujemy spotkania edukacyjne w szkołach, podczas których będziemy opowiadać o kawalerach Orderu Krzyża Wojskowego. Uważam, że powinniśmy głośno mówić o etosie służby poza granicami państwa, a także przekazywać młodzieży pozytywne wzorce. Chciałbym również kontynuować projekt ,,Wojownik”, gdyż nadal wielu żołnierzy chce ćwiczyć sztuki walki. Jesteśmy po rozmowach z 11 jednostkami wojskowymi, które są zainteresowane włączeniem się do tego projektu w 2021 roku.

29 maja chciałbym wspólnie z 19 Brygadą zorganizować w Lublinie Dzień Weterana. Planujemy, że tego dnia zakończy się na lubelskim zamku rajd motocyklowy weteranów. Chcemy zaprosić do udziału w nim przedstawicieli innych służb, którzy także jeździli na misje. Mam nadzieję, że zbierze się grupa licząca co najmniej tysiąc osób, która przez cały maj będzie odwiedzała groby poległych na misjach.

Czym jeszcze chcielibyście zachęcić misjonarzy do współpracy?

Jeżeli COVID-19 nie popsuje nam szyków, zorganizujemy wspólnie z Wojskowym Centrum Edukacji Obywatelskiej dwa kursy fotograficzne, które pozwolą weteranom amatorom fotografii poprawić swój warsztat. W planach mamy również projekt, który nazwaliśmy „Weterani inspirują”, mający polegać na przedstawianiu pasji, jakie realizują po służbie. Są wśród nich tacy, którzy mają inspirujące hobby i zainteresowania. Może ich przykład zachęci innych weteranów, by nauczyć się robienia np. witraży, białej broni czy poznać techniki rzeźby w metaloplastyce.

Będziemy mieli także propozycję dla graczy. Myślimy o zorganizowaniu konwentu gier strategicznych, na który zaprosimy miłośników gier planszowych i strategicznych. To nie tylko doskonała zabawa, ale przede wszystkim okazja do kształtowania umiejętności pracy w grupie, taktyki, przywództwa.

Mam nadzieję, że weteranów zachęcą do współpracy z nami również dwie konferencje, jakie w 2021 roku zamierzamy zorganizować. Będą one poświęcone zdrowemu trybowi życia i racjonalnemu odżywianiu oraz zdrowiu psychicznemu, co jest szczególnie ważne dla żołnierzy, którzy emocjonalnie wciąż cierpią z powodu udziału w misji. Liczymy na to, że zechcą podzielić się z nami swoimi doświadczeniami.

Jeśli na przeszkodzie nie stanie koronawirus, w maju 2021 roku polska reprezentacja weteranów i żołnierzy poszkodowanych pojedzie na igrzyska Invictus Games do Hagi, które zainicjowała fundacja księcia Harry’ego. Jesteśmy organizatorem tego wyjazdu i wierzę, że wrócimy z medalami.