Wojska obrony terytorialnej podsumowały dwuletnie zaangażowanie w walkę z COVID-19. W ramach akcji „Odporna wiosna” i „Trwała odporność” działało prawie 40 tys. osób. Wśród nich byli żołnierze zawodowi, terytorialsi, pracownicy wojska i podchorążowie. W szczytowym okresie pandemii codziennie było zaangażowanych 5,6 tys. terytorialsów. Żołnierze pomagali w szpitalach, pobierali wymazy i opiekowali się kombatantami.

Dowództwo Wojsk Obrony Terytorialnej podsumowało dwuletnią aktywność żołnierzy tego rodzaju sił zbrojnych na froncie walki z pandemią, czyli w czasie trwania dwu operacji: „Odporna wiosna” i „Trwała odporność”. Terytorialsi, podobnie jak żołnierze jednostek operacyjnych i podchorążowie, zgodnie z decyzją ministra obrony Mariusza Błaszczaka wspierali państwową służbę zdrowia oraz samorządy od marca 2020 roku.

– W ramach uruchomionej przed dwoma laty operacji „Odporna wiosna” żołnierze WOT-u zajęli się między innymi pomaganiem instytucjom państwowym i samorządowym oraz wspieraniem szpitali i placówek medycznych. Skala naszego zaangażowania w walkę z pandemią zwiększała się z dnia na dzień – mówi płk Marek Pietrzak, rzecznik formacji. Żołnierze działali także wspólnie z Policją, Strażą Graniczną, organizacjami pozarządowymi, Urzędem Lotnictwa Cywilnego i Rządową Agencją Rezerw Strategicznych. Rzecznik WOT-u podaje, że zaangażowanych w „Odporną wiosnę” było 16,5 tys. terytorialsów, co stanowiło prawie 70% całej formacji. W czasie tej operacji żołnierzy WOT-u wspierali studenci z wojskowych uczelni oraz żołnierze z jednostek operacyjnych, na przykład wojskowi chemicy oraz personel szpitali polowych. Wsparcia udzielali również żandarmi i wojskowi logistycy.

W dniu 23 czerwca 2020 roku operacja „Odporna wiosna” zmieniła nazwę i charakter. – W ramach „Trwałej odporności” podejmowaliśmy działania w odpowiedzi na konkretne wydarzenia. Udzielaliśmy pomocy tam, gdzie czasowo utracono zdolność do efektywnego radzenia sobie z koronawirusem. Poza tym skupiliśmy się na gaszeniu ognisk COVID-19 oraz wspieraniu medyków, służb sanitarnych i samorządów – wyjaśnia płk Pietrzak. Jak podaje Dowództwo WOT-u, łącznie w działania antycovidowe w okresie od marca 2020 do marca 2022 roku były zaangażowane 39 893 osoby, w tym żołnierze służby zawodowej i terytorialnej, pracownicy wojska i podchorążowie. W szczytowym okresie zachorowań na COVID-19 każdego dnia zadania te wykonywało 5,6 tys. wojskowych.

3,6 mln wymazów

Najliczniejsza grupa żołnierzy WOT-u wspierała różnego rodzaju placówki medyczne. Terytorialsi byli obecni w sumie w 1152 szpitalach. Do ich głównych zadań należało pobieranie wymazów pod kątem zakażenia koronawirusem (w sumie pobrali ich ponad 3,6 mln w szpitalach i punktach typu drive thru), triaż pacjentów, mierzenie temperatury, pomoc w czynnościach administracyjnych, a także przygotowywanie namiotów i kontenerów, które pełniły funkcje polowych izb przyjęć. Żołnierze dowozili także posiłki, pomagali w dystrybucji butli tlenowych oraz pomagali w regionalnych centrach krwiodawstwa i krwiolecznictwa.

W czasie pandemii żołnierze WOT-u współdziałali także ze służbami MSWiA. Wspierali Straż Graniczną w przywracaniu kontroli ruchu granicznego i w organizowaniu przejść granicznych (pierwsza fala pandemii). Współpracowali także z Policją oraz kontrolowali osoby objęte kwarantanną domową. W czasie działań antycovidowych żołnierze sprawdzili ponad 6,6 mln adresów.

– Ponadto nasi żołnierze nieśli pomoc instytucjom samorządowym. Pomagali w domach pomocy społecznej, w zakładach opiekuńczo-leczniczych i domach starców. W sumie działali w 993 tego typu placówkach – informuje płk Marek Pietrzak. Rzecznik wylicza również, że terytorialsi pomagali w 256 stacjach sanepidu, ponad 5 tys. placówek oświatowych (przedszkola, żłobki, szkoły) oraz w izolatoriach. – Samorządom pomagaliśmy także w organizacji transportu. Do ośrodków pomocy społecznej z banków żywności trafiło 48 tys. t produktów. Bezpośrednio do potrzebujących żołnierze i podchorążowie dostarczyli ponad 160 tys. paczek z żywnością, środkami do dezynfekcji oraz higieny – dodaje rzecznik formacji.

Terytorialsi od początku pandemii szczególną troską otoczyli kombatantów, żołnierzy Armii Krajowej, organizacji niepodległościowych, osoby starsze, schorowane lub niepełnosprawne. Wsparli ponad 9 tys. kombatantów i prawie 11 tys. osób starszych. Żołnierze najczęściej dostarczali żywność, środki higieny, leki. Pomagali także w dotarciu do placówek medycznych na wizyty lekarskie lub badania. Organizowali również dla osób starszych wideorozmowy z rodzinami (w czasie świąt), pomagali w rejestracji na szczepienia przeciw COVID-19.

Platformy i infolinie

Dowództwo WOT-u w marcu 2020 roku uruchomiło „Platformę wsparcia samorządów, organów sanitarnych i podmiotów leczniczych”, za pomocą której różnego rodzaju organizacje mogły wnioskować o wsparcie terytorialsów. Z możliwości tej skorzystało 3 tys. użytkowników, którzy złożyli niemal 24 tys. wniosków o pomoc. Z tego pozytywnie zaopiniowano 19 345.

Dużym zainteresowaniem cieszyła się działająca od marca do końca maja 2020 roku całodobowa infolinia wsparcia psychologicznego WOT-u. Z porad psychologów skorzystało ponad 5,8 tys. osób źle znoszących izolację, samotnych i starszych.

Żołnierze WOT-u zorganizowali także infolinię wsparcia dla ośrodków pomocy społecznej i organizacji pozarządowych oraz infolinię wsparcia dla seniorów w planowaniu programu szczepień przeciwko COVID-19.