moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Kosmiczne bezpieczeństwo

Działalność instytutów Sieci Badawczej Łukasiewicz przybliża Polskę do osiągnięcia własnego dostępu do kosmosu. Sieć ogłosiła Program Badań Kosmicznych z budżetem 2,4 mld złotych, który do 2035 roku ma zapewnić nam niezależność w wynoszeniu ładunków na orbitę. Kluczowym elementem programu jest rakieta Bursztyn 2K oraz rozwój technologii podwójnego zastosowania.

Rakieta ILR-33 Bursztyn 2K zdjęcie ilustracyjne

Sieć Badawcza Łukasiewicz zwiększyła udział projektów z zakresu obronności i bezpieczeństwa z 12,5% w 2023 roku do 67% w 2026 roku. – To nie ewolucja, to przełom – przekonują przedstawiciele Sieci. 31 marca zorganizowali spotkanie poświęcone prezentacji swoich osiągnięć, realizowanych projektów i planów na przyszłość związanych z technologiami podwójnego zastosowania.

Główną rolę wśród nich odegrały systemy bezzałogowe (m.in. specjalistyczne roboty, drony) oraz technologie kosmiczne, które są rozwijane zarówno pod kątem zwiększania obecności polskich podmiotów na orbicie okołoziemskiej, jak i bardziej „przyziemnych” rozwiązań wojskowych. Sieć tworzą 22 krajowe instytuty, których kompetencje w obszarze technologii kosmicznych obejmują m.in. ultraczarne powłoki obniżające wykrywalność, ekologiczne napędy satelitarne, technologie rakietowe, materiały kompozytowe, druk 3D i serwisowanie satelitów na orbicie.

Łukasiewicz – Instytut Lotnictwa (ILOT) jest tą organizacją w Sieci, która odpowiada za badania i rozwój technologii lotniczych i kosmicznych oraz pilotuje Program Badań Kosmicznych Sieci Badawczej Łukasiewicza, który został ogłoszony w marcu 2026 roku. Program obejmuje kilkadziesiąt projektów badawczych zaplanowanych do 2035 roku z łącznym budżetem około 2,4 mld złotych. 50–60% to środki własne Sieci, reszta pochodzi od Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) i Horizon Europe, kluczowego programu Unii Europejskiej w zakresie finansowania badań naukowych i innowacji.

Polska bliżej kosmosu

Program skupia się na trzech obszarach technicznych: platformach satelitarnych (SPARK 1, 2 i 3), technologiach wynoszenia na orbitę (rakiety orbitalne wraz z infrastrukturą) oraz ładunkach użytecznych. SBŁ przekonuje, że polski program rakietowy i kosmiczny otwiera perspektywę niezależnego, responsywnego dostępu do orbity – z mobilnej wyrzutni lub z pokładu samolotu.

Jednocześnie technologie kosmiczne mają bezpośredni potencjał obronny. Mowa przede wszystkim o rakiecie suborbitalnej ILR-33 Bursztyn 2K (pierwszej na świecie z 98% nadtlenkiem wodoru jako utleniaczem), która w 2024 roku osiągnęła pułap 101 km, czyli przekroczyła umowną granicę kosmosu. Podczas tamtego lotu Bursztyn, zgodnie z założeniem, wylądował 135 km od miejsca startu.

Przy zastosowaniu czterech zamiast dwóch silników pomocniczych rakieta mogłaby przebyć nawet trzy razy większą odległość. Co znamienne, rakieta Bursztyn została z powodzeniem przetestowana w środowisku niesprzyjającym, kiedy podczas dziewiczego lotu była wystawiona na silne zakłócenia ze strony obiektu rosyjskiego, znajdującego się w bliskim otoczeniu poligonu. Silnikami Bursztyna zainteresowali się już Francuzi pracujący nad małą rakietą orbitalną wielokrotnego użytku MaiaSpace – europejską alternatywą dla usług SpaceX.

ILOT nie zamierza jednak poprzestać na sprzedawaniu licencji czy dostarczaniu gotowych rozwiązań swoim klientom. – Celowo zaplanowaliśmy kilka kroków, które mają umożliwić za blisko dekadę lot polskich ładunków użytecznych na pokładzie w pełni polskich platform satelitarnych i w pełni polskiej rakiety – mówił dr inż. Adam Okniński z Centrum Technologii Kosmicznych, Łukasiewicz – ILOT.

Dodał, że nie chodzi o realizowanie krótkich projektów (granty na dwa, trzy lata), ale o patrzenie długoterminowe. – To pozwoli rozwinąć polskie kompetencje i w sposób trwały, mierzalny odegrać rolę na rynku nie tylko polskim, ale i europejskim – oznajmił Okniński. – Nie mamy apetytu na to, żeby obniżyć koszt wynoszenia kilograma ładunku do kilku tysięcy euro, jak robi to SpaceX, to jest po prostu niemożliwe w przypadku małej rakiety responsywnej. Wartość dodana jest przede wszystkim w responsywności i niezależności, w tym, że nie przekazujemy dokumentacji – stwierdził przedstawiciel ILOT-u.

Tłumaczył, że obecnie polskie podmioty muszą oczekiwać kilkanaście miesięcy na to, by móc wynieść w kosmos swoje ładunki na pokładzie zagranicznej rakiety orbitalnej. Wiąże się to też z koniecznością przekazania usługodawcy znacznej części dokumentacji. ILOT dąży więc do zapewnienia suwerennych zdolności, które pozwolą o wiele szybciej, częściej i bez konieczności przekazywania dokumentacji odnośnie np. technologii wojskowych wysyłać ładunki na wybraną orbitę.

Odrzutowy bezzałogowiec

Rozwiązania zastosowane w rakiecie suborbitalnej Bursztyn są obecnie wykorzystywane również w projekcie pod nazwą „System startu manewrującego celu powietrznego z wykorzystaniem przyspieszaczy rakietowych”, realizowanego w ramach rządowego programu nowych technologii w obszarze bezpieczeństwa i obronności państwa „Perun”. W projekt poza ILOT-em zaangażowane są także: Instytut Techniczny Wojsk Lotniczych (ITWL), Zakład Produkcji Specjalnej Gamrat i spółka Thaliana Space. – Prace rozwojowe nad projektem ruszyły w marcu 2026 roku i mogą trwać maksymalnie 24 miesiące – poinformował Adam Okniński.

Dodał, że chodzi o wykorzystanie silników pomocniczych Bursztyna na stały materiał pędny w bezzałogowym statku powietrznym (BSP) opracowanym przez ITWL. – Obecnie taki statek jest wystrzeliwany za pomocą katapulty pneumatycznej – mówił przedstawiciel ILOT-u. Po zastosowaniu silników rakietowych Bursztyna start BSP nie będzie wymagał kilkutonowej katapulty, dzięki czemu operowanie nim w warunkach bojowych będzie dużo bardziej elastyczne.
Przypomnijmy, że ITWL od wielu lat rozwija projekt bezzałogowego statku JET-2, prezentowanego w formie odrzutowego celu powietrznego, jak również amunicji krążącej (JET-2 LM). Projekt współrealizowany przez ILOT ma osiągnąć TRL 9 (poziom gotowości technologicznej), co oznacza, że chodzi o stworzenie technologii gotowej do wdrożenia, a nie wyłącznie o badania laboratoryjne czy testowanie prototypów.

Sieć Badawcza Łukasiewicz podkreśla, że produkcja seryjna jakichkolwiek rozwiązań z zastosowaniem wojskowym wymaga partnerstwa z polskim przemysłem zbrojeniowym. Instytuty są w stanie samodzielnie produkować do dziesięciu jednostek danego systemu. Większe zamówienia, np. kilkuset bezzałogowców, wymagają współpracy z Polską Grupa Zbrojeniową lub innymi partnerami przemysłowymi. W tej sprawie trwają już rozmowy.

Jakub Zagalski

autor zdjęć: sieć badawcza Łukasiewicz

dodaj komentarz

komentarze


Jak prowadzić Leoparda?
„Koalicja 26.2”, czyli chętni i wiarygodni
Obrona kraju to obrona naszych bliskich i naszej wolności
Gorący lipiec PKW Łotwa
Wiceszef MON-u w Kijowie
„Horyzont” przedłużony
Ratunek pod ogniem
Prawie 200 mld zł na zbrojenia w projekcie budżetu
Kolejne sukcesy „armii mistrzów”
Szlify na moście
Nowe łodzie wielozadaniowe na Bałtyku
Nigdy nie zostawiamy swoich
Generał z cienia
Road to Life
Sejm poparł Kartę Rodziny Mundurowej
MON zmienia system gotowości obronnej
Co z wysługą po powrocie do wojska?
Kolejne MiG-i-29 polecą do Ukrainy
Pokład okrętu… pod dachem
„Kurs generalski” dla podoficerów
Pancerny atak z wody
Nowy kompleks dla artylerzystów z Jarosławia
Rosyjskie drony pod lupą wojskowych śledczych i ekspertów. Jak wygląda ich praca?
Samotna placówka
Bombowiec na dnie Bałtyku
Zatrzymać masywny krwotok
Pancerny poligon
Sokół na ratunek w górach
Vipery wracają do Czech
Sulechów z brygadą artylerii
DiBaX ‘26 – eksperymenty dla rozwoju NATO
Okno dla gigantów
ORP „Albatros” w akcji
Medalowy finisz strzelców
Cyberspecjaliści na poligonie
Flight into the Future
Roboty zamiast saperów
Wspólne przeżycia łączą, czyli weterani na warsztatach
Manewry w Nowej Dębie i ochrona Jasionki
Kosmiczny Bursztyn
Srebro światowego czempionatu dla polskiej zapaśniczki
Budowa siedziby wojskowych medyków zakończy się wcześniej
Coraz więcej Krabów w Bolesławcu
MON proponuje zmiany przepisów ubiorczych
Flanka pod strażą
Jakie zmiany w ustawie o obronie?
Ojcowie polskiej niepodległości
Na unijnym szczeblu o współpracy z USA na rzecz bezpieczeństwa
Abordaż z polskim wsparciem
Więcej Piorunów i Jelczy
AI za sterami Gripena
Koszykarze Czarnej Dywizji najlepsi w Wojsku Polskim
Złoto i brąz w sportach walki
Pociski Patriot: nie tylko serwis w Polsce, lecz także koprodukcja?
Promień nie do zniesienia
Współpraca przemysłowa z USA: usuwać bariery, razem produkować
Constans historii
Listopad z „Huraganem”
Sprawdzian bielskich desantowców
„Agat. Siła i ogień”. Album już w sprzedaży
Gladius, czyli polski miecz
„Ślązak” czeka na modernizację
Medycy bojowi na poligonie
Stała obecność sił USA coraz bliżej
Tak rodzą się piloci myśliwców

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO