Obchody 80. Rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie Tu zęby mamy wilcze, a czapki na bakier. Nikt nie płacze w powstańczej Warszawie. Tu serce Polski, tu mówi Warszawa. Nam ducha starczy dla nas. Oklasków też nie trzeba. Żądamy amunicji! – raportowała światu powstańcza radiostacja "Błyskawica".
Wszyscy zdawali sobie sprawę, że bez pomocy z zewnątrz Powstanie Warszawskie spotka nie uchronna klęska. Dlatego w odpowiedzi na meldunek głównodowodzącego gen. Tadeusza Bora-Komorowskiego wysłany do Londynu 4 sierpnia 1944 r., w którym kategorycznie żądał po mocy w postaci zaopatrzenia w broń i amunicję, Alianci odpowiedzieli wsparciem lotniczym. Bohaterskie załogi lotnicze złożone m.in. z pilotów polskich, brytyjskich, amerykańskich, australijskich, południowoafrykańskich i kanadyjskich z narażeniem życia brały udział w zrzutach zaopatrzenia, broni i amunicji dla walczącej Warszawy.
Pod Górą Kalwarią wpadamy w gęstą zaporę ogniową. Działa przeciwlotnicze strzelając płaskimi torami usiłują zmacać naszego Halifaxa. […] Łuna nieustannie rośnie. Nad miastem wiszą niskie, skłębione chmury pomieszane z dymami pożarów. Dolatujemy do Wisły. […] Zachodni wiatr unosi znad miasta czarne gryzące dymy. Wciskają się one do kabiny, ograniczają widzialność. Nad sobą mamy chmury podświetlone pożarami. Skręcamy w lewo, wchodząc nad Aleje Ujazdowskie. Wokoło samolotu krzyżują się serie cekaemów. Gdzie spojrzeć, płoną domy. Przejmujący, pełen grozy widok…” – tak lot nad stolicą wspominał por. nawigator Edward Janik.
Korzystając z komfortu i udogodnień, zapewniających poczucie spokoju i stabilizacji trudno jest sobie wyobrazić strach, który musieli pokonać lotnicy zajmujący miejsca w samolotach dokonujących zrzutów nad Warszawą. Czy potrafimy wyobrazić sobie ich niepewność i rozgoryczenie w związku z decyzjami politycznymi podejmowanymi przez naszych ówczesnych sojuszników?
1 sierpnia przypada 80. rocznica wybuchu Powstania Warszawskiego. Wśród licznych wydarzeń odbywających się z tej okazji warto wyróżnić obchody organizowane przez Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie. 1 sierpnia od godziny 16:00 wstęp do Muzeum będzie nieodpłatny, a na gości chcących uhonorować pamięć Powstańców i lotników niosących im pomoc czeka ciekawy program merytoryczny przybliżający skalę i stopień skomplikowania operacji lotniczych niosących pomoc walczącej Warszawie.
W programie:
godz. 16.00
Wernisaż wystawy plenerowej "Na pomoc walczącej Warszawie. O misjach lotnictwa nad okupowanym krajem w 80. rocznicę wybuchu Powstania Warszawskiego. Na wystawie przedstawimy misje lotnicze do powstańczej Warszawy oraz muzealia techniczne (w tym np. elementy wyposażenia samolotu Liberator B-24). Wystawa będzie dostępna dla zwiedzających przez symboliczne 63 dni - tyle ile trwało powstanie.
godz. 16.30
Prelekcja dra hab. Krzysztofa Mroczkowskiego: Żądamy amunicji. Lotnicze wsparcie walczącej Warszawy.
Podczas uroczystości nastąpi także prezentacja nowej publikacji Muzeum Lotnictwa Polskiego: Żądamy amunicji. Lotnicze wsparcie walczącej Warszawy autorstwa dr hab. Krzysztofa Mroczkowskiego.
godz. 17.00
Uroczyste upamiętnienie godziny „W” - złożenie kwiatów pod tablicą Ku czci bohaterskich lotników niosących pomoc okupowanej Polsce.
Źródło: Zuzanna Kaczorowska/ Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie
autor zdjęć: Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie
komentarze