moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

8. lipca 2024 r. przypadła dwusetna rocznica urodzin gen. Włodzimierza Bonawentury Krzyżanowskiego – polsko amerykańskiego bohatera Wojny Secesyjnej

Z tej okazji polska konsul w Waszyngtonie Pani Teresa Chruszcz wraz z ppłk Grzegorzem Janiszewskim, pełniącym służbę w The JAG School and Legal Center w Charlottesville w Wirginii oraz przedstawiciele Polonii oddali mu hołd składając wiązanki kwiatów na grobie Generała znajdującym się na Cmentarzu Narodowym Arlington.

Gen. Włodzimierz Bonawentura Krzyżanowski (1824 - 1887) urodził się 8 lipca 1824 r. w Rożnowie pod Obornikami w Wielkopolsce, w zubożałej rodzinie szlacheckiej. Jego ojciec i dwaj wujowie walczyli w wojnach napoleońskich, a brat w powstaniu listopadowym. Był kuzynem Fryderyka Chopina.

Po śmierci ojca, matka późniejszego bohatera wojny secesyjnej została zmuszona do sprzedaży majątku w Rożnowie i wyjazdu do Królestwa Polskiego. Sam Włodzimierz wychowywał się u rodziny w Poznaniu, gdzie uczęszczał do Gimnazjum Marii Magdaleny, ówczesnego ogniska polskiego ruchu patriotycznego.

Brał udział w powstaniu w Poznaniu w 1846, po którym był ścigany przez władze pruskie i uciekł przez Hamburg do Stanów Zjednoczonych Ameryki. Tam dalej kształcił się i uczył języka. Następnie zaczął pracę jako inżynier przy budowie kolei w Wirginii i stanach Środkowego Zachodu. Po powrocie do Waszyngtonu założył przedsiębiorstwo handlowe i zaangażował się w działalność polityczną Partii Republikańskiej. Poparł też kandydaturę Abrahama Lincolna na prezydenta USA.

Po wybuchu wojny secesyjnej w 1861 roku, Krzyżanowski przystąpił do organizowania jednostki wojskowej w składzie sił zbrojnych Unii (stany tzw. Północy). W wyniku jego zabiegów powstał 58. Ochotniczy Pułk Piechoty z Nowego Jorku, w którym służbę pełniło około 150 Polaków. Jednostka ta nazywana była Legionem Polskim. Dowodził nią Krzyżanowski, awansowany do stopnia pułkownika.

Jednostka brała udział m.in. w bitwach pod Cross Keys w czerwcu 1862 r. i w drugiej bitwie pod Bull Run w sierpniu 1862 r. W tym czasie płk Krzyżanowski dowodził już 2 Brygadą, w skład której wchodził 58 PP. W bitwie pod Chancellorsville w maju 1863 r. brygada Krzyżanowskiego osłaniała odwrót XI Korpusu, opóźniając natarcie wojsk Konfederacji. W drugim dniu przełomowej dla wojny secesyjnej bitwy pod Gettysburgiem, 2 lipca 1863 roku, 2 Brygada broniła kluczowej pozycji na Cemetery Hill. Zapobiegło to przełamaniu linii obrony wojsk Unii i przyczyniło się do ostatecznego zwycięstwa Północy nad oddziałami Południa w dniu następnym.

Później jednostka pełniła służbę ochronną linii kolejowej Chattanooga - Nashville, zabezpieczając dostawy zaopatrzenia dla wojsk gen. Williama Tecumseha Shermana. Płk Krzyżanowski w marcu 1865 r. został awansowany do stopnia generała brygady, a po zakończeniu działań wojennych, w październiku 1865 roku, wraz z całym 58 pułkiem – zdemobilizowany.

Po wojnie gen. Krzyżanowski pracował jako agent rządu Stanów Zjednoczonych, między innymi negocjował zakup od carskiej Rosji Alaski w roku 1867. Potem osiadł w San Francisco w Kaliforni. Prowadził tam tawernę, w której częstym gościem był Henryk Sienkiewicz, przebywający wówczas w USA. Pisarz spotkał tam kapitana Rudolf Korwina Piotrowskiego, weterana powstania listopadowego i wojny secesyjnej, jednego z protoplastów Onufrego Zagłoby. Zapewne również tam Sienkiewicz wysłuchiwał opowieści o wojennych przypadkach polskich weteranów Wojny Secesyjnej, które później stały się kanwą przygód bohterów Trylogii.

W San Francisco Krzyżanowski zorganizował również amerykański debiut Heleny Modrzejewskiej, który zapoczątkował oszałamiającą karierę polskiej aktorki w Stanach Zjednoczonych. Prowadził też ożywioną działalność wśród polonii amerykańskiej. Dzięki stypendium ufundowanemu przez Modrzejewską, karierę w Amerycę rozpoczął Ignacy Paderewski. Pod jego wpływem prezydent Wilson sformułował w swoich czternastu punktach przygotowanych na konferencję wersalską również punkt 13. – dotyczący niepodległości Polski. Jedyny wymieniający z nazwy nieistniejące państwo.

Krzyżanowski zmarł 31 stycznia 1887 r. w Nowym Jorku. W 50. rocznicę jego śmierci, w październiku 1937 roku, jego prochy zostały z wojskowymi honorami przeniesione na Cmentarz Narodowy w Arlington. Z tej okazji orędzie radiowe wygłosił ówczesny prezydent USA Franklin Delano Roosvelt. W Warszawie wyrazy szacunku wyraził prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Ignacy Mościcki. Przed II wojną światową Generał był wymieniany na równi z Kościuszką i Pułaskim, po niej został skazany na zapomnienie przez komunistów.

W Polsce o pamięć o Generale dba Fundacja jego imienia, grupy rekonstrukcyjne z czasów Wojny Secesyjnej - 58. Ochotniczego Pułku Piechoty z Nowego Jorku – „Polskiego Legionu” i 14. Ochotniczego Pułku Piechoty z Luizjany – „Polskiej Brygady” oraz mieszkańcy Rożnowa, gdzie urodził się gen. Krzyżanowski. Od kilku lat orgnizują tam „Pikniki z Generałem”, na które licznie przyjeżdżają rekonstruktorzy, miłośnicy historii oraz amerykańscy żołnierze z V. Korpusu US Army, którego wysunięte dowództwo znajduje się w pobliskim Poznaniu. To jedno z niewielu miejsc w Polsce, związane z polsko – amerykańską historią militarną

red. PZ

autor zdjęć: arch. prywatne

dodaj komentarz

komentarze


Czworo medalistów mistrzostw Europy w żołnierskich mundurach
Azjatycka szansa
Łódź centrum serwisowym Apache’y
Gorący lipiec PKW Łotwa
Kolejna prowokacja nad Bałtykiem
W Sejmie o rosyjskim pocisku
MON i MSZ o szczycie NATO
Rekordowe zainteresowanie kursem „Sondy”
Abordaż z polskim wsparciem
Pięć medali młodych strzelców „armii mistrzów”
Godzina „W” – sierpniowa rapsodia
Żołnierze PKW Rumunia ćwiczyli w Bułgarii
Paczka z mundurem – pytania i odpowiedzi
Coraz więcej Alpha Scramble
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
PKW Irak zostaje w Jordanii
Wicher ochrzczony, jutro stanie na wodzie
Nowe wyrzutnie dla polskiego wojska
Szkolenia na pomostówkę
Powietrzna defilada
Fallschirmjäger przeciwko Polsce
Legion Medyczny na poligonie
Wicher na morzu
Wzmocnienie krajowej produkcji amunicji 155 mm
Nocna próba na Wisłostradzie
Szczyt w Ankarze okiem eksperta
W wojsku nie wszystkie butelki z kaucją?
Flanka pod strażą
Cyfrowa tarcza F-16
Sojusznicze wsparcie nad Bałtykiem
„Koalicja chętnych” szykuje kolejne działania
Więcej sojuszniczych wojsk w Polsce?
Polska gotowa zarządzać rurociągami NATO
Zapraszamy na defiladę
Szachownica na Wisłostradzie
Zapraszamy na Święto Wojska Polskiego
Lubawa wyposaży saperów
Jak powstają polskie fregaty. Kulisy budowy Miecznika
PGZ o koalicji antybalistycznej
„Agat. Siła i ogień”. Album już w sprzedaży
Olimpijska pływaczka trenowała jak wojskowy pilot
„Wicher" wkrótce na wodzie
Walka, entuzjazm i nadzieja
Kolejne ofiary zbrodni wołyńskiej odnalezione
Kompania dronów zamiast Rosomaków
Żołnierze na „Horyzoncie” do końca wakacji
Próba przed morską paradą
Młodzi medycy na poligonie
Z prądem i pod prąd
Produkcja pocisków do Patriotów w Polsce i Ukrainie?
Bataliony przyszłości
Medale żołnierzy w kajakarstwie i spadochroniarstwie
Szer. Karbownik mistrzynią świata juniorów
Dowódca, który wie szybciej i więcej, wygrywa
Generał w niewoli
Z ORP „Błyskawica” na trasę Tour de Pologne
Odnaleziono „Roja”
Morska parada 15 sierpnia
CEPS – strategiczny projekt NATO się rozwija
Śmigłowiec przyszłości dla NATO
Wsparcie ma znaczenie
SMS-y ostrzegą o zagrożeniu z powietrza

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO