Dzięki jego wizji powstały wojska obrony cyberprzestrzeni – mówią o Tomaszu Zdzikocie współpracownicy. Jako pełnomocnik szefa MON ds. bezpieczeństwa cyberprzestrzeni był także inicjatorem m.in. programu CYBER.MIL.PL i konkursu z dziedziny kryptologii. Tomasz Zdzikot jest jednym z laureatów tegorocznej nagrody Buzdygany przyznawanej przez redakcję „Polski Zbrojnej”.

Tomasz Zdzikot to wizjoner, który z wyjątkową sprawnością potrafi identyfikować luki w systemie cyberbezpieczeństwa i wyznaczać nowe kierunki działania – mówi gen. bryg. Karol Molenda, dowódca komponentu wojsk obrony cyberprzestrzeni. – Z pełnym przekonaniem można stwierdzić, że jest architektem cyberbezpieczeństwa, a dzięki jego wizji powstały m.in. wojska obrony cyberprzestrzeni – dodaje. WOC jako specjalistyczny komponent polskich sił zbrojnych istnieją od lutego 2022 roku, w ich powołaniu zaś Tomasz Zdzikot miał znaczący udział. Jako pełnomocnik ministra obrony narodowej do spraw bezpieczeństwa cyberprzestrzeni zapoczątkował i przeprowadził wiele inicjatyw, w których rezultacie powstały WOC. Jedną z nich było powołanie Narodowego Centrum Bezpieczeństwa Cyberprzestrzeni, „cyfrowego serca Wojska Polskiego”, jak je nazwał Tomasz Zdzikot. Szefem NCBC był gen. bryg. Karol Molenda, który blisko z Tomaszem Zdzikotem współpracował. Dziś nie szczędzi mu słów uznania: – Zanim poznałem ministra Zdzikota, nigdy wcześniej nie spotkałem osoby w randze ministra, która posiadałaby tak dogłębną wiedzę w dziedzinie cyberbezpieczeństwa.

Budowanie potencjału

Tomasz Zdzikot jest absolwentem Wydziału Prawa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, specjalistą od prawa administracyjnego i prawa nowych technologii. Działał w samorządzie warszawskim jako radny, później z administracji lokalnej przeszedł do centralnej. W latach 2015–2017 był podsekretarzem stanu, a następnie w latach 2017–2018 sekretarzem stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji. Już wtedy zajmował się kwestiami związanymi z domeną cyfrową, pełnił bowiem funkcję pełnomocnika rządu do spraw przygotowania organów administracji państwowej do współpracy z systemem informacyjnym Schengen i wizowym systemem informacyjnym.

Ze względu na swoje kompetencje 15 stycznia 2018 roku został powołany na stanowisko sekretarza stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej. Wkrótce potem objął funkcję pełnomocnika ministra obrony narodowej do spraw bezpieczeństwa cyberprzestrzeni. Od kwietnia 2020 roku do końca sierpnia 2022 roku był prezesem Zarządu Poczty Polskiej, został następnie powołany na stanowisko wiceprezesa do spraw rozwoju w strategicznej dla polskiej gospodarki spółce KGHM Polska Miedź. Od 2021 roku Tomasz Zdzikot jest także członkiem Rady do spraw Bezpieczeństwa i Obronności w ramach Narodowej Rady Rozwoju przy Prezydencie RP oraz przewodniczącym zespołu doradców społecznych ministra obrony narodowej do spraw cyberbezpieczeństwa.

Konkretne rozwiązania

– Z panem ministrem Tomaszem Zdzikotem miałem zaszczyt pracować w MSWiA oraz w MON-ie, gdzie jako wiceminister był zawsze odpowiedzialny za sprawy bezpieczeństwa, w tym cyberbezpieczeństwa. Pozostawił po sobie bardzo konkretne i wymierne projekty oraz rozwiązania, ustawy, które przenosiły oba resorty w XXI wiek – mówi gen. bryg. Maciej Materka, szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego, piastujący także od kwietnia 2020 roku do października 2021 roku stanowisko pełnomocnika ministra obrony narodowej do spraw bezpieczeństwa cyberprzestrzeni.

Tomasz Zdzikot w 2019 roku zainicjował prace nad przygotowaniem, a następnie wdrożeniem programu CYBER.MIL.PL. Zakładał on podniesienie zdolności resortu obrony narodowej i Sił Zbrojnych RP do działania w cyberprzestrzeni. – Wojna w cyberprzestrzeni trwa i nie jest to wyzwanie przyszłości, tylko teraźniejszości – mówił wówczas w wywiadzie dla portalu Polska-zbrojna.pl. Sam program obejmuje kilkadziesiąt rozmaitych projektów z czterech głównych obszarów.

Pierwszym jest konsolidacja i budowa struktur cyberbezpieczeństwa, w tym właśnie wojsk obrony cyberprzestrzeni, drugim – edukacja, szkolenie i trening, trzecim – współpraca z partnerami zagranicznymi i budowanie silnej pozycji międzynarodowej, czwarty z kolei dotyczy podniesienia poziomu bezpieczeństwa resortowych i wojskowych sieci oraz systemów.

W ramach programu CYBER.MIL.PL pod nadzorem Tomasza Zdzikota zajęto się kwestiami prawnymi i operacyjnymi systemu cyberbezpieczeństwa resortu obrony narodowej. Powstał Narodowy Punkt Kontaktowy do współpracy z Organizacją Traktatu Północnoatlantyckiego. Utworzono także CSIRT MON, czyli jeden z trzech działających na poziomie krajowym zespołów reagowania na incydenty bezpieczeństwa komputerowego, prowadzony przez ministra obrony narodowej.

Ważnym elementem działalności Tomasza Zdzikota są również sprawy związane z edukacją i nauką. Z jego inicjatywy w 2019 roku ruszył konkurs na najlepszą pracę dyplomową i rozprawę doktorską w dziedzinie kryptologii, cyberobrony, cyberbezpieczeństwa oraz zwalczania cyberprzestępczości. Laureaci konkursu otrzymują nagrodę im. Mariana Rejewskiego, jej celem zaś jest wsparcie badań nad cyberbezpieczeństwem i ich popularyzacja, ale także upamiętnienie Mariana Rejewskiego, wybitnego polskiego matematyka i kryptologa, który w 1932 roku złamał szyfr Enigmy.

Najważniejszą dziedziną w dorobku Tomasza Zdzikota pozostają jednak kwestie związane z wyzwaniami współczesności. Dobrze podsumowuje to gen. bryg. Maciej Materka, mówiąc: „Pan minister zawsze pracował nad tym, żebyśmy rozwiązywali sprawy na miarę XXI wieku”.