moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Serbskie Homary i Kryle

Šumadija, odpowiednik naszego Homara, może pociskami o kalibrze 400 mm razić cele oddalone nawet o 300 km. Aleksander i Nora to bałkańskie Kryle, czyli 155 mm haubice na podwoziu kołowym. Pierwsza jest działem z wieżą załogową, druga – z bezzałogową. Nowoczesnymi systemami artylerii rakietowej i lufowej Serbia chce podbić światowe rynki.

Po tym, jak na początku 2000 roku serbski rząd zdecydował o zainwestowaniu znacznych środków w zbrojeniówkę, wskazując jednocześnie jej artyleryjską specjalizację, tamtejszy przemysł obronny ma do zaoferowania broń rakietową i lufową nie tylko dorównującą zachodniej konkurencji, lecz także znacznie tańszą. Bogatą ofertę można było zobaczyć na paryskich targach Eurosatory.

REKLAMA

Serbowie mają się czym chwalić. Państwowy koncern Yugoimport SDPR J.P. oferuje zestawy artylerii rakietowej uzbrojone w 267 mm niekierowane pociski o zasięgu około 100 kilometrów oraz w 400 mm kierowane rakiety o zasięgu około 300 kilometrów. Poza tym armatohaubice na podwoziu kołowym z dwoma typami 155-milimetrowych systemów ogniowych – załogowym i bezzałogowym, 122-milimetrowe moździerze zainstalowane na podwoziu kołowym trzyosiowym oraz 105-milimetrowe na dwuosiowym. I wreszcie przeciwpancerne pociski kierowane o zasięgu około 25 kilometrów, którymi można zwalczać nie tylko czołgi czy transportery, lecz takze cele nawodne.

Serbski pomysł: na Kryla…

Na szczególną uwagę zasługują dwie 155 mm armatohaubice na podwoziu kołowym (rosyjskiego czteroosiowego Kamaza 6560). Wbrew pozorom Nora i Aleksander, bo takie noszą kryptonimy, nie są prostymi odpowiednikami naszej haubicy Kryl, nad którą na zlecenie wojska pracują specjaliści z Huty Stalowa Wola. Mimo podwozia kołowego zdecydowanie bliżej im do polskiego Kraba. Podobnie jak w nim, system uzbrojenia ukryto w wieży. W Norze jest to konstrukcja załogowa – trzy osoby plus kierowca oraz dowódca działa. W Aleksandrze jest to wieża bezzałogowa.

Obie haubice uzbrojone są w taką samą, 155-milimetrową armatę z lufą o długości 52 kalibrów, która umożliwia skuteczne rażenie celów oddalonych o 37 kilometrów (a z użyciem amunicji o wydłużonym zasięgu – prawie 50 kilometrów). Jeśli chodzi o szybkostrzelność, to teoretycznie oba działa są w stanie wystrzelić 6 pocisków na minutę. Jednak to Aleksander wyposażony jest w zautomatyzowany system kierowania ogniem, który umożliwia takie obliczenie nastaw i wielkości ładunków, żeby aż cztery wystrzelone po sobie pociski spadły na cel w tym samy czasie (Multiple Round Simultaneous Impact – MRSI).

Trzeba w tym miejscu podkreślić, że o ile Aleksander to konstrukcja względnie nowa (po raz pierwszy pokazano go publicznie w zeszłym roku), o tyle Nora jest już produktem sprawdzonym. Stanowi bowiem jedynie nieco unowocześnioną (zmodyfikowano podwozie oraz w nieznacznym stopniu wieżę) wersją Nory B-52, którą serbski koncern sprzedał już do Bangladeszu, Kenii, Mjanmy (dawniej Birma) oraz Algierii.

… i na Homara

Drugim system artyleryjskim, którym chwali się koncern Yugoimport SDPR J.P., jest Šumadija, czyli w ogromnym skrócie wieloprowadnicowa wyrzutnia pocisków rakietowych. Podobne uzbrojenie zamierzamy kupić w ramach programu Homar.

Serbski wynalazek umożliwia rażenie celów dwoma typami pocisków. Niekierowanymi o kalibrze 267 mm (Jerina 2) można razić cele oddalone o około 100 kilometrów (rakieta uzbrojona jest w głowicę bojową o wadze około 100 kg). Z kolei pociskami kierowanymi o kalibrze 400 mm (Jerina 1) można atakować obiekty oddalone o około 300 kilometrów. Jerina 1, dysponująca prawie 200-kilogramową głowicą bojową, jest naprowadzana na cel przy użyciu hybrydowego systemu, wykorzystującego zarówno GPS, jak i układ inercyjny.

Przeciwpancerne pociski kierowane

Poza mobilnymi systemami artyleryjskimi serbski koncern oferuje także przenośną artylerię przeciwpancerną. Zaprezentowana w ubiegłym roku po raz pierwszy publicznie rakieta ALAS-C, jest naprowadzana na cel przy użyciu światłowodu, a głowicą bojową o masie około 10 kg (penetracja do 800 mm RHA) można atakować cele oddalone nawet o 25 kilometrów. Mniejsza siostra ALAS-C, o kryptonimie Lorana (długość 1800 mm, podczas gdy ALAS-C – 2300 mm), ma zasięg około 9 kilometrów.

Serbowie nawet nie ukrywają, że głównym odbiorcą ich produktów mają być rynki zagraniczne. Strategia jest prosta – uzbrojenie porównywalne technicznie z zachodnią konkurencją oferują za znacznie mniejsze pieniądze. – Nasz najnowszy transporter opancerzony Lazar 3, który można porównywać z Patrią AMV, jest od niej trzy razy tańszy – przekonywał podczas paryskich targów jeden z pracowników handlowych Yugoimportu.

Obecnie serbska armia liczy około 30 tys. żołnierzy i składa się z dwóch rodzajów wojsk: lądowych oraz lotniczych i obrony powietrznej. Rocznie Serbia przeznacza na armię około 700 mln dolarów. 

Krzysztof Wilewski

autor zdjęć: Krzysztof Wilewski

dodaj komentarz

komentarze

~ja
1531926840
"Šumadija, odpowiednik naszego Homara" Czy nasi decydenci wiedzą o niej? Wątpię.
83-21-17-E8

Przełajowcy z 12 Dywizji Zmechanizowanej najlepsi
Polscy zwiadowcy na walijskich szczytach
Cel – Fort Trump
Polska Casa nad Irakiem
„Ślązak” na morskiej próbie
Sto lat niepodległości
Pamiętajmy o grobach bohaterów Niepodległej
Luzowanie na „Anakondzie”
Polsko-amerykańskie negocjacje
Wybitni Polacy odznaczeni Orderem Orła Białego
„Anakonda” w Orzyszu
Rakiety Homara
Zmiany w powołaniach do służby wojskowej
Radary dla programu „Wisła”
Bądźmy razem dla niepodległej Polski
Konwój dotarł do celu
Kto zbiera burzę
Obronne wyzwania fotoniki
Wyjątkowe Święto Niepodległości
Morskie kły na „Anakondzie”
He Who Awaken Poles to Arms
Więcej pieniędzy dla żołnierzy
„Wostok”, czyli pokaz sztuczek wojennych
W Sejmie o formowaniu nowej dywizji
The United States of America Have It Their Way
Kolejne Jelcze dla armii
Polki mistrzyniami świata w maratonie
Żołnierz zwyciężył w tegorocznym Biegu Niepodległości
Mistrz sztangi
Śmigłowce w chmurach
Film Frames from the War Front
Zmiany w ustawie o weteranach
Amerykańskie dowództwo przyszłości
Wojsko szuka pielęgniarek
Bezpieczny powrót myśliwców
Kawalerzyści na górskich trasach
Wyślij paczkę do PKW
Trzy medale dżudoczek na wojskowych mistrzostwach świata
„Niepodległą mamy we krwi”: czas na nagrody
Rząd za kluczowymi zmianami
Wolna Polska na gruzach starego świata
Tak działa magia Invictusa
Testament geopolityczny prezydenta
Konwój idzie przez Bałtyk
Nothing Can Stop Our Tanks
Our efforts passed muster
We Build the World of Details
WIW częścią obchodów 100-lecia odzyskania niepodległości
Prezydent złożył podpis pod reformą dowodzenia
Europejski Fundusz Obronny, czyli pieniądze (nie) do wzięcia?
Amerykanie będą mieli wojska kosmiczne
Gorzki finisz wielkiej wojny
Invictus Games Sydney 2018 zakończone!
Oddawali krew dla Niepodległej
Generalskie gwiazdki na 11 listopada

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO