moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Czeski bohater, który walczył o Polskę

W wieku 95 lat zmarł gen. Zdenek Škarvada, czeski pilot, który podczas drugiej wojny światowej przedostał się do Polski i wspólnie z naszymi lotnikami walczył przeciwko Niemcom. Bohaterskiego pilota pożegnają polskie Siły Powietrzne i Ministerstwo Obrony Narodowej.

Życiorysem gen. Škarvady śmiało można by obdzielić kilka osób. Urodził się w 1917 roku w miejscowości Olešnica. 20 lat później po raz pierwszy usiadł za sterami wojskowego samolotu – służył w 4 Pułku Lotnictwa w Pardubicach. W marcu 1939 roku do Czechosłowacji wkroczyły niemieckie wojska. Przy aprobacie Hitlera Słowacy stworzyli swoje, sprzymierzone z nim państwo, część Czech została wcielona do Rzeszy, z części zaś powstał zależny od Niemców Protektorat Czech i Moraw. Kraj faktycznie przestał istnieć, z czym Škarvada nie mógł się pogodzić. Postanowił przedostać się do Polski.

– Taką decyzję podjęła wówczas spora grupa czeskich pilotów – wyjaśnia dr Grzegorz Śliżewski, historyk, który zajmuje się dziejami polskiego lotnictwa podczas drugiej wojny światowej. – Trafili oni do Centrum Wyszkolenia Lotnictwa nr 1 w Dęblinie. A po wybuchu wojny wspólnie z polskim wojskiem walczyli przeciwko Niemcom. Zajmowali się głównie rozpoznaniem – dodaje.

Kilka tygodni później Škarvada wraz z kolegami został internowany przez wkraczającą do Polski Armię Czerwoną. Kiedy został zwolniony z obozu, przez Odessę, Stambuł, Port Said i Bombaj, przedostał się do Wielkiej Brytanii. Tam wstąpił do RAF. – Z czeskich pilotów został wówczas sformowany Dywizjon 310. W tym samym czasie powstał polski Dywizjon 302. To były pierwsze dwie zagraniczne jednostki w RAF – tłumaczy dr Śliżewski.

„310” brała udział w walkach nad kanałem La Manche, osłaniała brytyjskie bombowce wykonujące różnego rodzaju misje oraz alianckie wojska podczas lądowania w Normandii. Potem do jej zadań należało m.in. patrolowanie wybrzeży Belgii i Holandii. Podczas wojny czescy piloci zestrzelili 52 niemieckie maszyny.

Sam Škarvada kilkakrotnie otarł się o śmierć. W styczniu 1942 roku jego Spitfire został zestrzelony w okolicach wysp Scilly. Pilot trafił do niemieckiej niewoli.

Po wojnie wraz z całym dywizjonem został przeniesiony do Pragi. Tam współtworzył odradzające się czechosłowackie lotnictwo. Był m.in. instruktorem w Wojskowej Akademii Lotniczej w Hradec Králové. Jego kariera została jednak gwałtownie przerwana. W 1950 roku padł ofiarą czystek przeprowadzonych przez komunistów. Wyrzucono go z wojska. Był wówczas kapitanem. Został zmuszony zaczynać życie od nowa. Pracował m.in. jako górnik w jednej z kopalni węgla pod Ostrawą.

W połowie lat 60. doczekał się rehabilitacji, ale do armii już nie wrócił. W 1965 roku awansował do stopnia majora, rok później – podpułkownika, w 1990 roku zaś – pułkownika. Dziesięć lat później na mocy specjalnego dekretu prezydenta Vaclava Havla został generałem. Ale trudno mu się było już z tego cieszyć. – To że zostałem generałem, nie odwróci tego, co się stało. Moi synowie nie mogli zostać tym, kim chcieli, moja żona nie mogła robić tego, co chciała. Bardzo żałuję tych straconych 40 lat – powiedział wówczas czeskim dziennikarzom.

Gen. Škarvada zmarł 11 maja. Jego pogrzeb odbędzie się za dwa tygodnie. Weźmie w nim udział delegacja Dowództwa Sił Powietrznych, która m.in. złoży na grobie wieniec od polskiego Ministerstwa Obrony Narodowej.

REKLAMA

Łukasz Zalesiński

autor zdjęć: MON Republiki Czeskiej

dodaj komentarz

komentarze


Polska Casa nad Irakiem
Nothing Can Stop Our Tanks
Lekkie moździerze dla wojska
Więcej pieniędzy dla żołnierzy
Głosujcie na sportowców w mundurach!
Żołnierze najlepsi w sportach walki
Okręty NATO w polskich portach
Wyślij paczkę do PKW
Bojowe wyzwania dla lotników
Projekt Afgan w Zabrzu
W Brukseli o bezpieczeństwie
Zmiany w powołaniach do służby wojskowej
Pancerniacy na symulowanym polu walki
Our efforts passed muster
Stępka pod „Albatrosa”
Peowiacy. Pretorianie Piłsudskiego
Centrum w zawieszeniu
W Sejmie o formowaniu nowej dywizji
Ocalejemy tylko razem
Srebro Moniki Hojnisz w Pucharze Świata
Wynagrodzenia podchorążych po nowemu
Zmiany w ustawie o weteranach
Wojna zaczyna się w czwartek
Tułacza droga Franciszka Ślusarza
Europejski Fundusz Obronny, czyli pieniądze (nie) do wzięcia?
Vis 100 nowy pistolet dla żołnierzy
Przetrwać na wrogim terenie
Pływacy z 12 Dywizji Zmechanizowanej na medal
Not Without My Sister
WOT szuka zaginionego
Nowe Bieliki dla polskich pilotów
„Projekt Wojownik”: przystanek Kraków
Ważka. Drugie podejście
Cel – bezpieczna Europa
Centrum Szkolenia WOT stawia na mobilność
„Remontowcy” wrócili do szczecińskiej dywizji
Judocy z 16 Dywizji zdobyli Puchar Wojska Polskiego
Betar, Hagana i Irgun w polskiej szkole
Opłatek u kombatantów
Curse of the Black Gold
War Starts on Thursday
Polska zaangażuje się w misję ONZ w Libanie
Polsko-niemieckie strzelanie w Jägerbrück
Jakie zmiany w kształceniu podoficerów?
Klątwa czarnego złota
Ekspresowa przeprawa przez Wisłę
Rząd za kluczowymi zmianami
Wyjątkowy Vis
Rosjanie zaatakowali ukraińskie okręty wojenne
Playing the World
Kawalerzyści na górskich trasach
Testament geopolityczny prezydenta
Pamiętajmy o grobach bohaterów Niepodległej
Droga do WOT-u przez Internet
Świąteczna paczka dla powstańca

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO