Obowiązują już przepisy dotyczące nowych legitymacji żołnierzy zawodowych. W pierwszej kolejności dokument, poliwęglanową kartę zamiast papierowej książeczki, otrzymają żołnierze rozpoczynający służbę zawodową, w tym podchorążowie po I roku studiów oraz ochotnicy po ukończeniu dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej. Dokumenty starego typu zachowają ważność, chyba że żołnierz będzie zmieniał np. miejsce służby.

Prace nad nowym wzorem legitymacji dla żołnierzy zawodowych zostały zainicjowane w ubiegłym roku. Były one konieczne m.in. ze względu na ustawę o dokumentach publicznych z 2018 roku, która wprowadziła wymóg zabezpieczenia wojskowych dokumentów osobistych przed fałszerstwem.

Jesienią w Ministerstwie Obrony Narodowej powstał więc projekt nowelizacji rozporządzenia, określający nowy wzór legitymacji dla żołnierzy zawodowych. Nowe przepisy obowiązują od 28 czerwca tego roku. Oznacza to, że już niebawem pierwsi żołnierze dostaną nowe dokumenty.

Dla kogo nowy dokument?

Kto je otrzyma? Jako jedni z pierwszych nowe legitymacje otrzymają najwyżsi rangą dowódcy sił zbrojnych oraz ci, którzy teraz rozpoczną zawodową służbę wojskową. To np. podchorążowie po I roku studiów oraz żołnierze, którzy ukończyli trwającą do 12 miesięcy dobrowolną zasadniczą służbę wojskową i zostali powołani do armii zawodowej.

– Nową legitymację otrzymają też żołnierze, których obecna legitymacja zostanie uszkodzona lub zniszczona. A także ci, u których trzeba będzie aktualizować dane związane np. z nowym miejscem pełnienia służby. Wyjątkiem jest tu przeniesienie „do dyspozycji” lub skierowanie do służby poza granicami państwa – tłumaczy płk Przemysław Kwiecień z Departamentu Kadr MON.

Zdecydowana większość żołnierzy będzie wciąż korzystać z papierowych legitymacji. Na początku datą graniczną ich ważności miał być 31 grudnia 2026 roku, ale w nowym rozporządzeniu takiego zapisu nie ma. Regulacje zakładają za to, że organy upoważnione do wydania legitymacji (np. dyrektor Departamentu Kadr MON, dowódcy jednostek wojskowych) w terminie do 30 dni od dnia wejścia w życie rozporządzenia muszą dokonać w nich wpisu przedłużającego ważność.

Mała jak dowód

Jakie będą nowe legitymacje? Dokumenty przyjmą formę spersonalizowanej karty ID typu bankomatowego o wymiarach 53,98×85,60 mm. Zostaną wykonane z poliwęglanu, co zapewni większą odporność na zniszczenia i uszkodzenia. Nowa legitymacja będzie miała jeden, taki sam wzór dla wszystkich żołnierzy zawodowych. W wersji papierowej dla każdej z grup – generałów, oficerów, podoficerów i szeregowych – obowiązywał inny szablon.

Wzór legitymacji służbowej żołnierza zawodowego (awers).

Na dokumencie zamieszczony będzie wizerunek orła, nazwa „Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej”, nazwa legitymacji, znak graficzny utworzony z liter „SZRP”, seria i numer dokumentu oraz informacja o sposobie postępowania, gdy ktoś znajdzie zgubioną legitymację. Ponadto będą też wpisywane dane personalne żołnierza. Na awersie, obok zdjęcia posiadacza, pojawią się: nazwisko, imiona, data urodzenia oraz rok ważności legitymacji, a także informacje dotyczące: stopnia wojskowego, kodu oznaczenia stopnia wojskowego według wymogów NATO. Rewers z kolei będzie zawierał: numer PESEL, literowe oznaczenie płci, nazwę jednostki, w której służy żołnierz, datę wydania legitymacji oraz pełną datę ważności.

Ze względu na znacznie mniejszy format dokumentu nie znajdą się na nim informacje wpisywane do papierowych legitymacji, a dotyczące np. zajmowanego stanowiska, czy dane osób, które należy powiadomić w razie nagłej potrzeby. Nie będzie też pól na adnotację o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej i podpis posiadacza dokumentu, a także rubryk, gdzie jak dotąd co roku wpisywane były dane przedłużające ważność legitymacji. Dokumenty mają być teraz ważne przez dziesięć lat.

Wzór legitymacji służbowej żołnierza zawodowego (rewers).

Nowa legitymacja służbowa, która zgodnie z przepisami jest dokumentem pierwszej kategorii, czyli najistotniejszym z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa, będzie też odpowiednio zabezpieczona przed fałszerstwem. Służyć temu będą m.in. dwukolorowe tło giloszowe w technice druku irysowego, elementy wykonane farbą aktywną w promieniu ultrafioletowym oraz tzw. farbą optycznie zmienną, a także mikrodruki.

Wniosek o wydanie żołnierzowi legitymacji będzie składany przez dowódcę jednostki wojskowej w wojskowym systemie informatycznym. Ma to umożliwić szybsze wydawanie dokumentów, przy jednoczesnym zapewnieniu poufności przekazywanych informacji.

Legitymacja żołnierza zawodowego służy do identyfikacji i potwierdza, że pełni on zawodową służbę wojskową. Żołnierz jest obowiązany nosić dokument przy sobie w czasie wykonywania obowiązków służbowych.