Macedonia Północna jest już oficjalnie członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego. Dziś, przed Kwaterą Główną NATO w Brukseli, odbyła się ceremonia podniesienia na maszt flagi tego państwa. – To historyczny moment wieńczący lata starań Macedonii Północnej o wejście do Sojuszu – mówił Jens Stoltenberg, sekretarz generalny NATO.

Formalnie Macedonia Północna stała się członkiem NATO w piątek. Dzisiejsze uroczystości związane z oficjalnym przyjęciem tego państwa do Sojuszu były – z powodu obostrzeń związanych z pandemią COVID-19 – skromne i bez udziału mediów. Flaga Macedonii Północnej została podniesiona jednocześnie w trzech miejscach: przed Kwaterą Główną NATO w Brukseli, w Sojuszniczym Dowództwie Operacji (Allied Command Operations HQ - SHAPE) w belgijskim Mons oraz w Sojuszniczym Dowództwie ds. Transformacji (Allied Command Transformation HQ) w Norfolk w USA.

Silni jednością

– Od dziś 30 flag będzie dumnie powiewać jako symbol naszej jedności i solidarności – mówił Jens Stoltenberg, sekretarz generalny Sojuszu. Zaznaczył też, że członkostwo w NATO jest dobre dla Macedonii Północnej, ale także dla stabilności Bałkanów Zachodnich oraz międzynarodowego pokoju. – W takich czasach jak obecnie przyjaciele i sojusznicy są ważniejsi niż kiedykolwiek, a Macedonia Północna ma teraz najlepszych sojuszników na świecie. Razem jesteśmy silniejsi. Witamy w NATO – mówił sekretarz NATO.

Chargé d’Affaires delegacji Macedonii Północnej przy NATO, Zoran Todorov, zaznaczał, że „dzięki członkostwu w najsilniejszym, najlepiej zorganizowanym sojuszu w historii nasza przyszłość będzie stabilna i bezpieczna”. Todorov dodał, że NATO to ochrona i bezpieczeństwo dla ich kraju, a także dla jego demokratycznych wartości. – Wstąpienie do Sojuszu to triumf naszego rządu, naszej polityki zagranicznej, profesjonalnej dyplomacji, wojska, polityki bezpieczeństwa, a także całego naszego społeczeństwa – mówił. Podkreślił też, że Macedończycy są gotowi, aby zająć miejsce w strukturach NATO i brać udział w funkcjonowanie organizacji. – Jesteśmy NATO – zakończył macedoński dyplomata.

Droga do NATO

Macedonia, która powstała w 1991 roku po rozpadzie Jugosławii, od lat ubiegała się o członkostwo w NATO. Kraj przystąpił do Partnerstwa dla Pokoju w 1995 roku jednak jego starania o wejście do Sojuszu blokowała Grecja. Według władz w Atenach używanie przez jej północnego sąsiada nazwy Macedonia było zawłaszczaniem historycznego i kulturowego dziedzictwa starożytnych Macedończyków, których Grecja uznaje za część własnego dziedzictwa. Grecy obawiali się także, iż w przyszłości może to być podstawą do ewentualnych roszczeń terytorialnych do greckiej prowincji o tej samej nazwie.

Spór o nazewnictwo zakończyło zawarcie w czerwcu 2018 roku pomiędzy Atenami a Skopje porozumienia, w którym obie strony zgodziły się na kompromisową nazwę Republika Macedonii Północnej, w skrócie Macedonia Północna (nazwa ta zaczęła obowiązywać od 12 lutego 2019 roku).

Po podpisaniu porozumienia Grecja wycofała swój sprzeciw wobec członkostwa Macedonii Północnej w NATO i w lipcu 2018 roku na szczycie Sojuszu w Brukseli macedońskie władze otrzymały zielone światło do rozpoczęcia procesu przystępowania do NATO. 6 lutego 2019 roku w Kwaterze Głównej NATO Macedonia Północna podpisała protokół akcesyjny do Paktu Północnoatlantyckiego. Następnie został on ratyfikowany przez parlamenty 29 państw członkowskich. 27 marca Macedonia złożyła dokument przystąpienia do Traktatu Północnoatlantyckiego w Departamencie Stanu USA w Waszyngtonie i tym samym stała się najnowszym, 30. członkiem NATO.

Siły Macedonii

Macedońska armia liczy ok. 8 tys. żołnierzy. Składa się z brygady piechoty, brygady lotnictwa, bazy logistycznej i samodzielnych batalionów: inżynieryjnego, łączności, żandarmerii, rozpoznawczego, sił specjalnych oraz reprezentacyjnego. Państwo to nie posiada lotnictwa bojowego ani marynarki wojennej.
Siły zbrojne dysponują różnorodnym sprzętem, wiele z niego to pozostałości po wyposażeniu armii jugosłowiańskiej, teraz jednak armia Macedonii Północnej przestawia się powoli na sprzęt zachodni. Podstawą sił pancernych jest 31 czołgów T–72, główne transportery opancerzone to niemieckie TM-170, artyleria wyposażona jest m.in. w amerykańskie haubice M2A1 105 mm, a także wyrzutnie rakietowe BM-21, z kolei operacyjna eskadra śmigłowców dysponuje kilkunastoma maszynami Mi-24, Mi-17 i Mi-8.

Żołnierze macedońscy od lat biorą udział w misjach NATO. Kraj był kluczowym partnerem Sojuszu we wspieraniu operacji stabilizacyjnej w Kosowie w 1999 roku, uczestniczył również w misji KFOR. Macedonia angażowała się też w operację ISAF w Afganistanie w latach 2002–2014, a obecnie wspiera prowadzoną w tym kraju misję szkoleniowo-doradczą „Resolute Support”.