moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
„Paszporty Ładosia” ratowały życie

3262 nazwisk znalazło się na liście zidentyfikowanych osób pochodzenia żydowskiego, których polscy dyplomaci w Szwajcarii próbowali ratować w czasie II wojny światowej wystawiając im fałszywe paszporty. Publikacja Instytutu Pileckiego zawiera spis tylko części osób objętych akcją, według badaczy mogło ich być nawet 8-10 tys.

– Nasza publikacja to pierwsza próba odtworzenia imiennej listy posiadaczy dokumentów, które symbolicznie nazwano „paszportami życia” – mówił dr Wojciech Kozłowski, dyrektor Instytutu Pileckiego, podczas konferencji w Warszawie. Na spotkaniu w IP zaprezentowano książkę „Lista Ładosia”, czyli imienny spis 3262 Żydów zagrożonych zagładą, którym w czasie wojny polskie poselstwo w Szwajcarii wystawiło fałszywe paszporty. Dokumenty te wielu z nich pomogły uniknąć wywózek do obozów zagłady i przetrwać Holokaust. – Publikacja ma przełomowe znaczenie dla ukazania zaangażowania państwa polskiego w organizację pomocy dla ludności żydowskiej zagrożonej Holokaustem – zauważył Piotr Gliński, minister kultury.

Lista dotyczy działalności tzw. grupy berneńskiej, czyli polskich dyplomatów z poselstwa RP w Bernie oraz przedstawicieli organizacji żydowskich. Liderem grupy był Aleksander Ładoś, pełniący w czasie wojny misję polskiego posła w Bernie.

REKLAMA

Od 1941 roku do końca 1943 roku członkowie grupy nielegalnie kupowali, sporządzali i dostarczali osobom zagrożonym zagładą sfałszowane paszporty oraz poświadczenia obywatelstwa czterech państw Ameryki Południowej i Środkowej: Paragwaju, Hondurasu, Haiti i Peru. Latynoamerykańskie paszporty pomagały ich posiadaczom uniknąć wywózek do obozów zagłady. Ich właścicieli kierowano zwykle do obozów dla internowanych, gdzie pewna część doczekała końca wojny. Oprócz Ładosia w akcję paszportową zaangażowani byli pracownicy konsulatu: Stefan Ryniewicz, Konstanty Rokicki, Juliusz Kühl oraz członkowie żydowskich organizacji: Abraham Silberschein i Chaim Eiss.

– Pełna liczba osób, którym wystawiono dokumenty pozostaje nieznana, jednak zachowane numery seryjne oraz raporty Silberscheina pozwalają oszacować, że akcja paszportowa mogła objąć 8-10 tys. osób – mówił dr Jakub Kumoch, ambasador Polski w Szwajcarii i redaktor naukowy publikacji. Z tej grupy badaczom udało się zidentyfikować 3262 osoby. Większość z nich – 2306 osób – to obywatele Polski, 381 – Niemiec i 377 – Holandii.

Na liście można znaleźć m.in. nazwiska uczestników powstania w getcie warszawskim Cywii Lubetkin i Icchaka Cukiermana oraz Adama Daniela Rotfelda, późniejszego polskiego ministra spraw zagranicznych. – Grupa Ładosia pomagała też Żydom z 12 innych krajów europejskich m.in. Czechosłowacji, Austrii, Francji i Węgier – dodała Monika Maniewska z IP, współautorka „Listy Ładosia”.

Spośród tych 3262 osób ocalało 796 Żydów, 957 nie udało się przeżyć wojny, losy pozostałych są nieznane. Zdaniem badaczy, liczba uratowanych dzięki grupie berneńskiej osób jest jednak znacznie dłuższa. – Szacujemy, że grupa Ładosia przyczyniła się do ocalenia 2-3 tys. Żydów – podał dr Kumoch.

Publikacja opracowana i wydana przez Instytut Pileckiego jest efektem blisko dwuletnich badań. Autorzy opracowania: dr Kumoch, Monika Maniewska, Jędrzej Uszyński i Bartłomiej Zygmunt prace badawcze prowadzili przy wsparciu ekspertów z Instytutu Pamięci Narodowej, Żydowskiego Instytutu Historycznego oraz Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu. Przeszukali wiele archiwów, między innymi Bad Arolsen, Yad Vashem czy Archiwum Akt Nowych w Warszawie

Jak zapowiedział dyrektor Instytutu, badania będą kontynuowane. – Planujemy wydać kolejną, uaktualnioną listę i mamy nadzieje, że dzięki rozpowszechnieniu wiedzy o grupie Ładosia zgłoszą się do nas osoby, które pomogą dotrzeć do informacji o kolejnych osobach objętych akcją paszportową – apelował dr Kozłowski.

Publikacja „Lista Ładosia” od przyszłego tygodnia będzie dostępna przez stronę Instytutu Pileckiego. Tam też można znaleźć elektroniczną wersję tej listy.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Igor Smirnow/ KPRP, Anna Dąbrowska

dodaj komentarz

komentarze


Głosuj na wojskowego sportowca roku
 
Terytorialsi za oceanem
„Defender Europe 20”: wkrótce przerzut amerykańskich wojsk
Defense Without Politics
Sojusznicze siły ponownie pod polskim dowództwem
Zostań żołnierzem Rzeczypospolitej
Iran uderza w USA
PKW Orlik na straży bałtyckiego nieba
Deklaracja partnerstwa – Raytheon angażuje się w zapewnienie Polsce przewagi w powietrzu
„Defender Europe 20”, czyli amerykańskie manewry w Europie
Kobieta technikiem pokładowym Casy
Będziemy nadal szukać szczątków pomordowanych Polaków
Buzdygan Internautów – czas na głosowanie
Ranking dowódców kampanii wrześniowej
Nowelizacja ustawy o weteranach w Sejmie
Dr Kostrzewa-Zorbas: NATO potwierdziło swoją jedność
Jakie podwyżki dla żołnierzy?
They Train Together, They Fight Together
USA nie zacznie wojny z Iranem
Wesprzyj weteranów walk o niepodległość
Żandarmi pomogli poszkodowanym w wypadku
Jak gra dowódca, grają wszyscy
Arsenał Iranu
Benemerenti 2020
„Polski Czołg”, czyli żołnierz niepokonany w oktagonie
Prezydent Duda w Hucie Stalowa Wola
Rekordowy budżet MON
Polskie okręty w operacji „Pustynna Burza”
Przeciw trzem wrogom
Podhalańczycy rozpoczynają natowski dyżur
We Are All Darfur
Żołnierze w dziesiątce najlepszych sportowców Polski
Obradowała Rada Gabinetowa
Za wolność naszą i waszą
Misje na dłużej
Serwis AW101 w Łodzi
Nowy wiceminister w MON
Zmiany emerytalne dla żołnierzy
Klasy wojskowe – MON czeka na wnioski szkół
Żołnierze najlepsi na festiwalu sztuk walki
Powstanie Wojskowa Akademia Medyczna
Powstał nowy portal o zbrodni katyńskiej
Kondor wystartował
Beagle dla żołnierzy?
Następcy Wstęg poszukiwani
Tak narodziło się kłamstwo katyńskie
Wolny Niemiec dla wolnej Polski
Spadochroniarze otrzymali pojazdy do zrzutu
Wszystkie zbrodnie Jasienicy
Kajak idealny dla komandosa
Ostatni cichociemny skończył 99 lat!
Klasy wojskowe po nowemu
Kpr. Danuta Dmowska-Andrzejuk ministrem sportu
Gen. Piotrowski: zagrożenie w Iraku nie wzrasta
Wszyscy jesteśmy Darfurczykami
Posłowie o sytuacji w Iraku

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO