moja polska zbrojna
Strona którą odwiedzasz korzysta z plików cookies. Ustawienia dotyczące tych plików można zmienić w opcjach przeglądarki używanej do przeglądania Internetu.
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o plikach cookies przeczytaj Politykę cookies.
Jeśli ustawienia cookies nie zostaną zmienione, podczas przeglądania strony informacje automatycznie zapisywane będą w pamięci Twojego urządzenia.
Nie pokazuj mi więcej tego komunikatu: kliknij tutaj

16-31 maja 1918 – Amerykanie przystępują do walki

Po wielu miesiącach przygotowań i nieustannych nawoływaniach ze strony alianckiego dowództwa, do walki ruszyły w końcu oddziały amerykańskie. Ich 1 Dywizja Piechoty pokonała Niemców pod Cantigny, czym potwierdziła możliwości bojowe armii USA. W tym samym czasie na polu bitwy zadebiutował Renatul FT, najbardziej polski czołg I wojny światowej.

21 maja 1918

Gen. Józefowi Dowbor-Muśnickiemu udało się w marcu 1918 roku wynegocjować neutralność dowodzonego przez niego I Korpus Polskiego. Stało się to kosztem poddania się politycznemu zwierzchnictwu Rady Regencyjnej i podporządkowania niemieckim władzom wojskowym.

Gen. Józef Dowbor-Muśnicki i sztab I Korpusu Polskiego w Rosji.

Samodzielność formacji nie podobała się jednak Niemcom i ich władze wojskowe dążyły do rozbrojenia oraz likwidacji polskich oddziałów. Niemcy podważali też kompetencje Rady Regencyjnej. Depesza z niemieckiej Kwatery Głównej do polskiego generała brzmiała: „Państwa Centralne nie dały Radzie Regencyjnej żadnego prawa udzielać rozkazów armii”. Zażądano też przeprowadzania demobilizacji.

Protesty gen. Dowbor-Muśnickiego nie przyniosły efektu, nie udało się mu się też uzyskać wsparcia Rady Regencyjnej. W depeszy od ks. Zdzisława Lubomirskiego przeczytał, że Rada zgadza się na rozbrojenie i demobilizację Korpusu, a generał podlega teraz gen. Hansowi von Beselerowi, głównemu dowódcy Polskiej Siły Zbrojnej.

W takiej sytuacji 21 maja 1918 roku Korpus zostaje zmuszony przez Niemców do złożenia broni. W chwili rozformowania jednostka liczyła ponad 23,5 tys. oficerów i żołnierzy. Rozpoczęła się demobilizacja, która trwała do 8 lipca.

28 maja 1918

Wojska Stanów Zjednoczonych, które w kwietniu 1917 roku przystąpiły do I wojny po stronie Ententy, od czerwca zaczęły przybywać do Francji tworząc Amerykańskie Siły Ekspedycyjne w Europie. Jedną z wysłanych za ocean jednostek była powstała z oddziałów stacjonujących na granicy amerykańsko-meksykańskiej 1 Dywizja Piechoty. Amerykańscy żołnierze nie brali jednak na razie udziału w walkach we Francji.

Wiosną 1918 roku sytuacja na froncie zachodnim stała się niekorzystna dla Ententy. Niemcy po podpisaniu w marcu traktatu z bolszewicką Rosją, w wyniku którego ta ostatnia wycofała się z wojny, przerzucili wszystkie siły na zachód i rozpoczęli decydujący atak, mający zakończyć wojnę. Wejście do boju Amerykanów stało się niezbędne, by utrzymać ciągłość frontu i zatrzymać niemiecką ofensywę, która niepowstrzymanie zbliżała się do Paryża.


Pierwsza bitwę w Europie Amerykanie stoczyli 28 maja 1918 roku pod Cantigny, niewielkiej wiosce na północ od Paryża opanowanej przez Niemców. Chrzest bojowy przeszło tam blisko 4000 żołnierzy 1 Dywizji Piechoty. O 6:45 18 i 28 Pułk Piechoty ruszyły do ataku i po zaciętych walkach zdobyły wioskę. Armia francuska wspierała ich lotnictwem, czołgami i artylerią. Przez kolejne trzy dni Amerykanie utrzymali swoje pozycje, broniąc je przed niemieckimi kontratakami. Dywizja straciła w tych walkach ponad 1000 żołnierzy.

To pierwsze amerykańskie zwycięstwo pokrzyżowało niemiecką operację przegrupowania sił i pokazało, że żołnierzy USA nie należy lekceważyć. Potwierdziło też wobec Brytyjczyków i Francuzów możliwości bojowe Amerykanów.

31 marca 1918

Jednym z nowych rodzajów uzbrojenia, które pojawiły się na frontach I wojny światowej, były czołgi. Pierwsi użyli ich Brytyjczycy w bitwie nad Sommą we wrześniu 1916 roku. Choć czołgi nie osiągnęły wówczas spektakularnego sukcesu taktycznego, na stałe weszły do arsenału obu walczących armii. Za najbardziej udaną i najskuteczniejszą konstrukcję tego typu z okresu I wojny uważany jest francuski lekki czołg Renault FT.

Stanowił on jedno z rewolucyjnych rozwiązań technicznych w historii tej broni i stał się wzorem dla większości czołgów produkowanych do dziś. Był pierwszym czołgiem z uzbrojeniem umieszczonym w obrotowej wieży, został wyposażony w pancerz odporny na ogień karabinów maszynowych, a armata 37 mm, w którą był uzbrojony, doskonale niszczyła gniazda karabinów maszynowych wroga.

Maszyna zadebiutowała na polach walki 31 maja 1918. Czołg okazał się tak skuteczny, że jego oznaczenie literowe FT interpretowano jako „Franchisseur des Tranchées” czyli „przełamujący okopy”.

Czołgi te były też pierwszymi tego typu maszynami na wyposażeniu odrodzonej polskiej armii. Stało się to za sprawą sformowanej we Francji Armii Polskiej gen. Józefa Hallera zwana Błękitną Armią. Wiosną 1919 roku utworzono w niej 1 Pułk Czołgów, wyposażony przez Francuzów w 120 takich maszyn. W czerwcu 1919 roku pułk wrócił do Polski wraz z wyposażeniem. Dzięki temu Polska stała się wówczas czwartą co do wielkości potęgą pancerną świata po Wielkiej Brytanii, Francji i USA.

Czy alianci, wzmocnieni amerykańskimi oddziałami, będą w stanie nie tylko zatrzymac Niemców, ale także wyprowadzić niszczycielskie kontruderzenie? Co stanie się z wracającymi do Polski Dowborczykami? Tego dowiecie się z kolejnych odcinków serii „Drogi do niepodległości”.

Bibliografia:
Andrzej Garlicki „Historia 1815–2004. Polska i świat”, Warszawa 2005
Adam Jońca, Rajmund Szubański, Jan Tarczyński „Wrzesień 1939. Pojazdy Wojska Polskiego”, Warszawa 1990
Henryk Bagiński „Wojsko Polskie na wschodzie 1914 – 1920”, Warszawa 1921
Tomasz Szczerbicki „Pojazdy Wojska Polskiego 1914-1939", Poznań 2015
Jacek Woyno, „Materiały archiwalne do dziejów polskich formacji wojskowych w Rosji (1914-1920)”, Warszawa 2012
Józef Dowbor-Muśnicki „Krótki szkic do historji I-go Polskiego Korpusu”, Warszawa 1919
Matthew J. Davenport „First Over There: The Attack on Cantigny, America's First Battle of World War I”, Nowy Jork 2015
Portal FirstWorldWar.com
Strona Muzeum First Division

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: Wikimedia, fdmuseum.org

dodaj komentarz

komentarze


Huta celuje w miliard
Bojowa operacja u brzegów Estonii
Kolejna zmiana żołnierzy leci do Afganistanu
Nowy polski samolot
Centralne obchody Dnia Weterana
Polacy na straży pokoju na Półwyspie Koreańskim
Pedro ze Stalowej Woli
Francja inwestuje w obronność
Siedmiotonowy polski w boju
Zlot ku czci zdobywców Monte Cassino
Amerykańskie inwestycje w obronność krajów bałtyckich
Co z kierowcami pojazdów uprzywilejowanych?
„Kabul VIII” – gotowi do misji
Tygrysy nad Poznaniem
Polska – przegrani zwycięzcy
Służba z widokiem
Pierwszy maraton biegłam z Polą
Bryza już lata nad Morzem Śródziemnym
„Ślązak” do końca roku
Specjalsi świętują!
40 lat misji UNIFIL
NATO Tiger Meet z niemieckimi pilotami
108 twardzieli na mecie Ultramaratonu Kaszubskiego
Europejska Harpia?
Wojska specjalne świętują
Sąd zdecyduje o losach pomnika katyńskiego w Jersey City
Cadet Camp w wojskowej uczelni
Będzie więcej dróg o znaczeniu obronnym
Pod Monte Cassino walczyli o Polskę
Powstańcza Noc Muzeów
Myśliwce F-16 dla Chorwacji
Multilifty dla armii
Kpr. Marcin Lewandowski trzeci w Szanghaju
„Zoom na proobronność” rozstrzygnięty
Trzy medale żołnierzy w mistrzostwach zapaśników
Pomnik katyński w Jersey City. Prawda historyczna kontra polityczna poprawność
Lotnicze tradycje
Minister obrony na spotkaniu w Rumunii
Dziewczyny na medal
Misja z komplikacjami
Argentyńska zagadka
Na jakich zasadach powrót do armii?
Afgańska misja z nowymi siłami
Większa flota Szkoły Orląt
Jak kupować skutecznie i szybko
16-31 maja 1918 – Amerykanie przystępują do walki
Atak terrorystyczny w Radomiu
Warmaty na bojowo
Prezydent podpisał ustawę budżetową na 2018 rok
Umowa na Air Show 2018 podpisana
Ustawa degradacyjna przyjęta przez rząd
Bliski Wschód – definicja chaosu
Antoni Macierewicz w Kanadzie o rosyjskiej agresji
Terror na Majorce
Drugi dzień obrad NATO w Brukseli

Ministerstwo Obrony Narodowej Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Żandarmeria Wojskowa Inspektorat Uzbrojenia Inspektorat Implementacji
Innowacyjnych Technologii Obronnych
Dowództwo Garnizonu Warszawa

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO