moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Gotowi zginąć dla ojczyzny

Jeszcze zanim w Japonii powstały formacje kamikadze, w Polsce do oddziałów ochotników samobójców zgłosiło się prawie pięć tysięcy kandydatów. Chcieli walczyć z Niemcami jako „żywe torpedy”. 76 lat temu, 30 czerwca 1939 roku, rozpoczęto formowanie z nich pierwszych batalionów dywersyjnych.

Wrzesień 1939 r. Czy polskie żywe torpedy mogły zniszczyć taki niemiecki most pontonowy? Fot. NAC

– Wzywamy wszystkich Polaków, co chcą niezwłocznie oddać życie za ojczyznę w charakterze żywych torped z łodzi podwodnych, żywych bomb z samolotów, żywych min przeciwpancernych i przeciwczołgowych – brzmiał list Władysława Bożyczki oraz Edwarda i Leona Lutostańskich, wydrukowany 29 kwietnia 1939 roku na łamach „Ilustrowanego Kuriera Codziennego”.

Trzej młodzi ludzie zgłosili się do samobójczych misji na wypadek wojny z III Rzeszą i zachęcali do tego innych Polaków. Jak argumentowali, każdy tysiąc ochotników będzie kosztowały wroga setki tysięcy ofiar.

REKLAMA

Tysiące ochotników

– Impulsem do napisania tego listu był komunikat z 28 kwietnia o zerwaniu przez Adolfa Hitlera paktu o nieagresji z Polską – podaje dr Jan Chmielewski, historyk II wojny.

Odzew na apel w gazecie był ogromny. W ciągu trzech tygodni do redakcji nadeszło tysiąc listów. Zgłoszenia ochotników gotowych służyć jako żywe torpedy napływały też do innych dzienników, organizacji paramilitarnych i armii. Zgłaszali się właściciele ziemscy, bezrobotni, rolnicy, inteligenci, inwalidzi. – Nie pracuję, więc nie wpłaciłem nic na Fundusz Obrony Narodowej, w zamian ofiarowuję swoje życie – pisał jeden z nich. Natomiast weteran I wojny deklarował, że choć brakuje mu sił do walki, jest gotów oddać życie jako żywa torpeda. W sumie zgłosiło się blisko 4700 osób, w tym ponad 150 kobiet.

Armia, która wcześniej nie planowała wykorzystania ochotników samobójców, zaczęła zbierać ich deklaracje. – W ten sposób Polska stała się jedynym krajem, gdzie prowadzono publiczny nabór kandydatów do samobójczych misji na wypadek wojny – mówi historyk.

Żywe torpedy

Marynarka Wojenna spośród ochotników wybrała 83 osoby, które w sierpniu 1939 roku zaproszono na spotkanie w Gdyni. Zaprezentowano im film instruktażowy o torpedach kierowanych przez człowieka.

– Jakiś oficer opowiadał o samej torpedzie uprzedzając, że jak ktoś raz do niej wejdzie, to dla niego odwrotu nie ma – pisał we wspomnieniach Jan Szumiata, jeden z ochotników. Według relacji innego kandydata, Mariana Kamińskiego, polska armia miała dysponować 16 takimi łodziami. Ważące prawie pół tony ośmiometrowe torpedy miały przewozić 200 kg ładunku wybuchowego. Po spotkaniu odesłano ochotników do domów zapowiadając, że szkolenie dla nich ruszy 12 października.

Jednak żaden z uczestników spotkania nie zobaczył torped na własne oczy. Do dziś nie wiadomo, czy takie łodzie w Polsce w ogóle istniały. Wielu historyków, w tym dr Chmielewski, w to wątpi. – Wskazuje na to brak jakichkolwiek archiwalnych informacji czy śladów po tych torpedach – twierdzi historyk. Uważa, że ochotnikom pokazano prawdopodobnie projekty oparte na jednoosobowej łodzi podwodnej włoskiej konstrukcji, z podwieszoną torpedą „Maiale”, a całe spotkanie było elementem walki psychologicznej przeciw Niemcom.

Oddziały dywersji

Wojsko postanowiło także w inny sposób wykorzystać ochotników samobójców. W Sztabie Głównym stworzono referat do spraw żywych torped, którego zadaniem było przeszkolenie ochotników do wykonywania niebezpiecznych misji na tyłach wroga. 30 czerwca 1939 roku rozpoczęto tworzenie pierwszych takich oddziałów w piechocie i lotnictwie.

W Sanoku w 2 Pułku Strzelców Podhalańskich powstał Samodzielny Batalion Szturmowy nazywany batalionem śmierci. Liczący około stu żołnierzy oddział we wrześniu 1939 roku przeprowadził operacje dywersyjne, m.in. rozbijając niemieckie kolumny samochodów w okolicach Bogumina.

Podobny batalion działał w oblężonej Warszawie, przerywając łączność wroga i przenosząc ładunki wybuchowe pod stanowiska niemieckich karabinów maszynowych. W sierpniu w Poznaniu rozpoczął się też kurs dla samobójców pilotów szybowców i skoczków spadochronowych. Szkolenie przerwał jednak wybuch wojny.

Ponadto w pierwszych dniach wojny w Armii Pomorze powstał plan, by wysłać ochotników do zniszczenia niemieckiego mostu pontonowego na Wiśle w okolicach Chełmna. Mieli oni zbliżyć się do mostu na drewnianych pływakach z zamocowanymi ładunkami wybuchowymi. – Planu nie zrealizowano, ponieważ odwrót armii polskiej postępował zbyt szybko – mówi historyk. Jak dodaje, w następnych miesiącach byli ochotnicy samobójcy zasilili szeregi organizacji konspiracyjnych.

Japońska specjalność

W wykorzystaniu żołnierzy samobójców najdalej posunęli się podczas II wojny Japończycy. Operatorzy ich „Kaitenami”, czyli torped z zamontowaną kabiną sternika, zatopili m.in. dwa amerykańskie okręty USS „Mississinewa” i USS „Underhill”. W 1944 roku powstały też lotnicze formacje samobójcze – słynni kamikadze. Do końca wojny zniszczyli 56 i uszkodzili 273 amerykańskie okręty. Kosztowało to życie 3913 pilotów.

Anna Dąbrowska

autor zdjęć: NAC

dodaj komentarz

komentarze

~A_S
1435919580
To pięknie świadczy o Polakach chcących bronić się z takim poświęceniem, ale potwornie źle o rządzących, których polityka do takiej sytuacji koniec końców doprowadziła
D4-28-DE-69
~szafa
1435666680
no jest z czego być dumnym....
FB-06-77-35

Nowa strategia z podpisem prezydenta
 
Pełne wynagrodzenie za kwarantannę
Czas na praktyczne szkolenie studentów Legii
Poćwicz z mistrzami sportu wojskowego!
Granatniki dla GROM-u poszukiwane
MON nie wycofuje się z MSPO
Rosyjskie zagrożenie w kosmosie
„Nagroda specjalna” dla płk. Tomasza Bartkowiaka
Jakie podwyżki dla żołnierzy?
Polskie F-16 w ćwiczeniach „Ramstein Alloy 20”
Kierunek: Drawsko Pomorskie
Pięcioro laureatów sportowego plebiscytu „Polski Zbrojnej”
Weź udział w wojskowych ćwiczeniach
Dunkierka, czyli 80 lat od operacji „Dynamo”
Miesiąc izolacji żołnierzy „Irini”
Na zakupy do sklepu AMW
Gen. Andrzejczak na wschodniej granicy
10 mln zł na zapomogi dla żołnierzy
Orzeczenia lekarskie żołnierzy będą ważne dłużej
W tym roku weterani stawiają na rehabilitację
Głos (z) płonącej Warszawy
Pracowity tydzień flotylli
Amerykanie odmładzają F-16
Sukcesy sportowców w mundurach
Święto żołnierzy służących na misjach
Przeciwlotnicza Sona
„Anakonda” rusza na poligony
Online z mistrzami sportu
Obradowała Rada Gabinetowa
Białe noce podhalańczyków
Witold Pilecki: twórca konspiracji w obozie Auschwitz
Wojsko przeciw wirusowi
„Harpun” do walki
Pierwsze Leopardy 2PL odebrane
Wojsko wspiera pensjonariuszy placówek opiekuńczych
Prawdziwi wojownicy
Koniec kijowskiego snu
F-16 kończą misję w Estonii
Polskie porty bardziej otwarte
Ćwiczenia z torpedą
Agent w generalskich szlifach
NATO walczy z koronawirusem
Więcej pieniędzy dla żołnierzy na misjach
Nowy wiceminister w MON
Prezydent Duda w Davos o przyszłości Sojuszu
Co z tegorocznym MSPO?
NATO pozostaje w Iraku, Polska także
Terytorialsi nie stracą dodatku
Na wakacje z WOT
Widzieć i nie być widzianym
Wirtualne strzelanie w Błękitnej Brygadzie
Na misjach święta inne niż zwykle
„Spartan” znów na Mazurach
Zostań w domu i czytaj „Polskę Zbrojną”
Komitet Wojskowy NATO o pandemii
„Ratownik” od nowa
Wirtualny bieg na Monte Cassino na ostatniej prostej
Specjalsi świętują
Army of Medics

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Inspektorat Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO